گزارشها حاکی از تغییر راهبرد فیلترینگ در ایران است. حرکت به سمت لیست سفید اینترنت و محدودیت دسترسی به سایتهای تایید نشده، آینده فضای مجازی را تغییر میدهد.
روند اتصال تدریجی اینترنت در روزهای اخیر، برخلاف تصور عمومی، لزوماً خبر از بازگشت به شرایط عادی نمیدهد؛ بلکه تحلیلگران معتقدند این وضعیت نشانههایی از یک تغییر استراتژیک بزرگ در نحوه حکمرانی مجازی کشور را نمایان کرده است. شواهد فنی و نحوه دسترسیهای جدید نشان میدهد که ایران آرامآرام در حال گذار از سیستم فیلترینگ سنتی (لیست سیاه) به مدل سختگیرانه و کنترلشدهای موسوم به لیست سفید اینترنت است.
پایان عصر «همه چیز مجاز است»
در مدل رایج جهانی یا همان لیست سیاه (Blocklist)، اصل بر آزادی دسترسی کاربران به تمام محتوای وب است، مگر آنکه سایتی به دلایل مشخص مسدود شده باشد. این روش در اکثر کشورهای توسعهیافته اجرا میشود و نوآوری را تشویق میکند. اما الگوی جدیدی که اکنون نشانههای آن در نحوه رفع محدودیتها برای برخی صنوف دیده میشود، رویکرد معکوس یا «لیست سفید» است. در این مدل، اصل بر ممنوعیت کل فضای وب است و کاربران تنها اجازه ورود به دامنهها و پلتفرمهایی را دارند که از پیش توسط نهادهای ناظر تأیید شده باشند. بازگشایی گزینشی موتور جستجوی گوگل اما مسدود ماندن نتایج آن، یا دسترسی محدود تنها به برخی ابزارهای خاص، گواهی بر این تغییر ریل است.
انزوا و مرگ نوآوری
حرکت به سمت اینترنت کنترلشده اگرچه ممکن است با توجیه امنیت سایبری و حمایت از پلتفرمهای بومی صورت گیرد، اما هزینههای اقتصادی گزافی دارد. تجربه جهانی نشان میدهد کشورهایی که این مسیر را طی کردهاند، با کاهش شدید نوآوری، دشواری در جذب سرمایه خارجی و افت کیفیت خدمات روبرو شدهاند. فیلترینگ هوشمند و محدودسازی دسترسی به بازارهای جهانی، خطر انحصار داخلی را افزایش داده و اکوسیستم فناوری کشور را به سمت ایزوله شدن علمی و تجاری سوق میدهد. ضمن اینکه هزینه اجرای چنین سیستمهای نظارتی، ۳ تا ۵ برابر بیشتر از مدلهای معمول برآورد میشود.
آینده مبهم آزادی اطلاعات
این تغییر رویکرد، تنها یک رویداد فنی ساده نیست؛ بلکه بازتابدهنده غلبه نگاه امنیتمحور بر آزادی گردش اطلاعات است. ایجاد اینترنت طبقاتی و محدود کردن کاربران به یک حباب فکری و محتوایی، تابآوری جامعه را در برابر ایدههای متفاوت کاهش میدهد. اکنون پرسش اساسی اینجاست که آیا رویکرد فعلی و دسترسیهای قطرهچکانی، صرفاً یک تدبیر موقت برای مدیریت بحران است یا مقدمهای برای عادیسازی یک اینترنت کاملاً ایزوله و تغییر دائمی معماری شبکه در ایران خواهد بود؟
- ادعای وال استریت ژورنال: آمریکا پایانههای اینترنت ماهوارهای استارلینک را به ایران ارسال کرده است
- عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس خواستار تعیین تکلیف فوری فضای مجازی شد
- پیشنهاد نماینده مجلس: خبرنگاران از قطع اینترنت مستثنی شوند
- معاون وزیر بهداشت: در زمان قطعی اخیر، دانشگاهها به اینترنت دسترسی داشتند!
- دانلود فیلترشکن ۷ برابر شد؛ روایتی از یک ماه اختلال در اینترنت
- معاون وزیر ارتباطات: اختلالات فعلی اینترنت خارج از اختیار وزارت ارتباطات است
- درآمد مخابرات از ترافیک بینالملل به صفر رسید
- خسارت 730 میلیارد تومانی شرکت ملی پست از قطعی اینترنت
- تداوم اختلال اینترنت؛ پروتکل IPv6 هنوز به مدار برنگشته است!
- وزیر ارتباطات: کیفیت اینترنت به قبل از قطع شدن برنگشته است
- بازگشت کندی و اختلال به اینترنت کشور، امروز ۱۲ بهمن ۱۴۰۴
- انتشار آمار عجیب و غریب استفاده از فیلترشکن سایفون در ایران
- تازهترین بررسی از وضعیت ترافیک اینترنت کشور
- سرپرست ستاد امر به معروف: سکوهای دشمن را به بهانه کسبوکار آزاد نکنید!
- دبیر پیشین شورای عالی فضای مجازی: همه مردم باید سیمکارت سفید داشته باشند
گجت نیوز آخرین اخبار تکنولوژی، علم و خودرو 






