گجت نیوز آخرین اخبار تکنولوژی، علم و خودرو 
در حالی که دانشگاه تهران از غیرحضوری شدن امتحانات و تعطیلی خوابگاهها خبر داده، عضو کمیسیون آموزش مجلس با انتقاد شدید از این تصمیم، فقدان زیرساختهای اینترنت پرسرعت و نادیده گرفتن شرایط مناطق محروم را پاشنه آشیل آموزش مجازی دانست.
کوچ اجباری از فضای فیزیکی به دنیای دیجیتال، سناریویی است که نظام آموزشی کشور بارها آن را تمرین کرده است، اما به نظر میرسد درسهای گذشته هنوز پاس نشدهاند. تصمیم ناگهانی برای تخلیه خوابگاهها و برگزاری امتحانات آنلاین در نیمسال تحصیلی ۱۴۰۴-۱۴۰۵، بار دیگر بحث قدیمی و حلنشده «عدالت دیجیتال» را داغ کرده است. آیا دانشجویی که در دورافتادهترین نقطه کشور زندگی میکند، دسترسی برابری به منابع و شبکه پایدار دارد یا آموزش مجازی تنها ویترینی شیک برای پوشاندن ضعفهای مدیریتی است؟
شوک تخلیه خوابگاه؛ آزمونی برای اعصاب یا سواد؟
رمضان رحیمی، عضو هیئت رئیسه کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس، در واکنش به اطلاعیه اخیر معاونت دانشجویی دانشگاه تهران، انگشت روی نقطهای گذاشته که فراتر از یک مسئله آموزشی است. به گفته او، دستور تخلیه خوابگاهها در فصل امتحانات و بازگرداندن دانشجویان به شهرهایشان بدون هیچگونه تمهیدات لجستیکی، نشاندهنده فقدان نگاه میدانی به واقعیتهای زیست دانشجویی است.
این جابهجایی فیزیکی در اوج استرس امتحانات، تنها یک سفر ساده نیست؛ بلکه تحمیل فشار روانی سنگین به دانشجویانی است که ناگهان از اتمسفر علمی خوابگاه جدا شده و به محیطهایی پرتاب میشوند که شاید حداقلهای لازم برای تمرکز و مطالعه را نداشته باشند. رحیمی هشدار میدهد که دانشگاهها نباید صرفاً ماشین صدور مدرک باشند، بلکه مسئولیت سلامت روان و حفظ نظم ذهنی دانشجویان نیز بر عهده آنهاست.
توهم آموزش آنلاین با اینترنت ناپایدار
بخش کلیدی انتقادات این نماینده مجلس، به زیرساختهای فنی بازمیگردد. در شرایطی که وضعیت اینترنت کشور با نوسانات جدی روبروست، صحبت از «امتحان مجازی» برای دانشجویانی که در مناطق کمبرخوردار زندگی میکنند، بیشتر شبیه به یک مطالبه غیرواقعی است.
رحیمی تأکید دارد که نمیتوان از دانشجویی که در منزل به اینترنت پایدار و پرسرعت دسترسی ندارد، انتظار داشت که عملکردی مشابه زمان حضور در دانشگاه داشته باشد. عدالت آموزشی حکم میکند که پیش از صدور فرمان آموزش مجازی، ابتدا پهنای باند و دسترسی به منابع دیجیتال برای تمام دانشجویان (نه فقط ساکنان کلانشهرها) تضمین شود. متأسفانه در مدل فعلی تصمیمگیری، ابتدا بحران ایجاد میشود و سپس به فکر تأمین زیرساخت میافتند.
تغییر پلتفرم کافی نیست؛ الگوی ارزیابی باید عوض شود
نکته فنی و پداگوژیک دیگری که در این ماجرا مغفول مانده، ماهیت خودِ امتحان مجازی است. صرفاً تغییر بستر از کاغذ به مانیتور، نامش آموزش الکترونیکی نیست. کارشناسان و نمایندگان مجلس معتقدند که این شیوه نیازمند بازنگری اساسی در طراحی سوالات، زمانبندی و متدهای ارزیابی است.
بدون آموزش مهارتهای مدیریت زمان در فضای سایبر و بدون تغییر در ساختار سنتی امتحانات، برگزاری آزمون آنلاین تنها به افزایش اضطراب، تقلب و افت کیفیت تحصیلی منجر خواهد شد. تعطیلی خوابگاهها و مجازیسازی امتحانات، اگرچه شاید روی کاغذ هزینههای دانشگاه را کاهش دهد، اما هزینه پنهان آن را دانشجویانی میپردازند که قربانی شکاف عمیق میان سیاستگذاریهای لوکس و واقعیتهای کف جامعه میشوند.