گجت نیوز آخرین اخبار تکنولوژی، علم و خودرو 
آیا میان افزایش بارندگی در ایران و اختلال در رادارهای آمریکایی ارتباط مستقیم و معناداری وجود دارد؟ پاسخ این پرسش را در ادامه بخوانید.
به دنبال افزایش بارش باران در برخی نقاط کشور و پس از هدف قرار دادن رادارهای آمریکا در پایگاههای واقع در منطقه، شایعاتی حول محور ارتباط بارندگیها با تخریب و اختلال در رادارهای دشمن به وجود آمده است. عدهای در فضای مجازی مدعی رابطه مستقیم فزونی بارشها پس از اختلال در عملکرد رادارها شده و معتقدند که با از کار افتادن رادارهاست که مسیر بارشها باز شده است، اما آیا این موضوع واقعیت دارد؟
ارتباط افزایش بارندگی در ایران با اختلال رادارهای آمریکایی
دانش هواشناسی به ما میگوید که وظیفه سامانههای راداری، پایش و اندازه گیری پدیدههای جوی بوده و هیچ نقشی در ایجاد یا کاهش بارندگیها ندارند. به طور دقیقتر، رادارها به مثابه ابزاری برای مشاهده پدیدههای جوی بوده و عامل شکل گیری ابرها یا بارندگی نیستند. با این حال سالهاست که بشر موفق شده به فناوری بارورسازی ابرها دست پیدا کند و بعضی از کشورها در حال استفاده از این تکنولوژی جذاب هستند.
به باور بسیاری از متخصصان دانش هواشناسی، علت کاهش بارندگی در بعضی اقلیمها، تغییرات آب و هوایی و جابهجایی رژیمهای بارشی است. این روند در سالهای اخیر به کرات دیده شده و در حال تکرار شدن است. به گفته یک دانش آموخته دکتری و محقق پسادکتری از دانشگاه شیراز، میزان بارندگیهای کشور در سال جاری مطلوب بوده، اما به علت محدودیتهایی که در تحلیل داده وجود دارد، آمار دقیقی در دست نیست.
براساس اعلام حمیدرضا چشم وهم، همه کشورها به دادههای هواشناسی دسترسی ندارند. به بیان این محقق ایرانی، طی سالیان اخیر الگوی بارشی کشور دچار تغییراتی شده و بارندگیها در برخی فصول سال مقطعی و با شدت بالا بوده که در بعضی موارد منجر به ایجاد سیلاب شده است. این پژوهشگر و دانشجوی پسادکتری میگوید:
مهمترین عامل این تغییرات، پدیده تغییر اقلیم در مقیاس جهانی است و این موضوع مختص ایران نیست. در واقع رژیم بارشی تغییر کرده و سهم نزولات جوی در بازههای زمانی کوتاهتر و به صورت متمرکز دریافت میشود که همین امر مدیریت منابع آب را با دشواری مواجه میکند.
- سازمان بهداشت جهانی: باران سیاه ناشی از حملات به تأسیسات نفتی خطرناک است
- باران اسیدی چیست و چگونه از آن در امان بمانیم؟
نقش عوامل انسانی یا مداخلات خارجی چقدر است؟
چشم وهم معتقد است که نقش عوامل انسانی یا مداخلات خارجی در کاهش یا افزایش پدیدههای جوی را نه میتوان تأیید و نه رد کرد، زیرا در حال حاضر دادههای علمی و قابل استنادی در این زمینه منتشر نشده است. ایشان به جنگ آمریکا و ویتنام و عوامل شیمیایی اشاره میکند که مستند آن سالها بعد به صورت رسمی منتشر شده است. با این اوصاف، بعضی اوقات ممکن است دادهها با تأخیر به دست جامعه علمی برسد.
محقق پسادکتری دانشگاه شیراز خاطرنشان کرده، مراجع علمی جهانی تا امروز پیرامون شواهدی که نشان دهنده مداخله مستقیم در الگوهای بارشی باشد، چیزی نگفته و این موضوع صرفا در حد یک فرضیه باقی مانده است. موضوع مهمی که در مقطع فعلی میتوان به آن اشاره کرد، استفاده از فناوریهای نوین در بارور کردن ابرهاست. در حال حاضر سامانههای بارشی که از سمت غرب وارد کشور میشوند، ممکن است تحت تأثیر فناوریهای پیشرفته غربی باشند. البته کشورهای غربی به طور موثرتری از این تکنولوژی سودمند بهره میبرند.
به گفته چشم وهم، اقدام کشورهای غربی در بارورسازی ابرها را نمیتوان خصمانه تلقی کرد، چرا که آنها موفق به یافتن راه حلی برای استفاده بهتر از ابرها شده و توانمندی فوق العادهای در مدیریت و بهره برداری از سامانههای بارشی دارند. این محقق ایرانی تأکید کرد که موضوع ارتباط میان تخریب رادارهای دشمن با افزایش بارشها در ایران نیاز به یک سند اطلاعاتی با دادههای مکتوب دارد که هنوز چنین چیزی منتشر نشده است.
او معتقد است که ادعاهای ارتباط بین اختلال سامانههای راداری با افزایش بارندگیها در حد یک فرضیه باقی مانده و هیچ کس نتوانسته قطعیت آن را تأیید یا رد کند. علاوه بر این، بعضی کارشناسان مدعی ارتباط بین رادارها یا پارازیت با میزان بارش هستند که به گفته چشم وهم در این رابطه نیز داده ثبت شده و مستند خاصی وجود ندارد.
- هشدار فوری هلالاحمر درباره خطرات بارانهای اسیدی سمی در تهران
- هشدار دانشمندان: باران شیمیایی نامرئی سراسر زمین را فرا گرفته است
تأثیر بمباران و آلودگیهای زیست محیطی بر میزان بارش
براساس اعلام این دانشجوی پسادکتری، در بعضی شرایط مثل جنگ اخیر، انواع آلودگیهای محیط زیستی میتواند ایجاد شود و به طور بالقوه توان اثرگذاری بر الگوی بارشی نیز دارند. با این حال میزان این اثرگذاری نیازمند ثبت دادههای دقیق و تحقیقات گسترده است.
گروهی بر این باورند که آتش سوزی در انبارهای نفتی توانسته نقش مستقیمی در تغییر الگوهای بارشی ایفا کند، اما در موضوع تغییر اقلیم نمیتوان یک کشور را به طور اختصاصی عامل چنین پدیدهای دانست. آنچه واضح است، این است که انتشار حجم گستردهای آلودگی و گازهای گلخانهای در محیط زیست میتواند روند تغییر اقلیم را در مقیاس جهانی تشدید کند و صرفا مربوط به یک منطقه محدود مثل کشورمان نمیشود.