بسیاری از مصدومان در حین گرفتار شدن زیر آوار با اقدامات درست توانستهاند ساعتها دوام بیاورند. آگاهی از چند دستورالعمل ساده میتواند زمان زندهماندن را بهطور چشمگیری افزایش دهد.
با عنایت به آخرین اخبار داخلی، در لحظه وقوع حوادث و فرو ریختن سازهها، دانستن اصول ایمنی و واکنشهای درست نقش تعیینکنندهای در سرنوشت افراد دارد. تجربه امدادگران نشان میدهد بسیاری از آسیبدیدگان با بهکارگیری چند اقدام ساده توانستهاند ساعتها زیر آوار دوام بیاورند. رعایت همین نکات ابتدایی میتواند فرصت نجات را بهطور قابلتوجهی بالا ببرد.
واکنشهای حیاتی پس از گرفتار شدن زیر آوار
در شرایط اضطراری و پرتنش پس از وقوع حوادثی چون زلزله یا انفجار که منجر به ریزش سازهها و گرفتار شدن زیر آوار میشود، اولین و حیاتیترین غریزه انسان حفظ خونسردی است. کشیدن نفسهای عمیق و کنترلشده نهتنها به آرامش ذهن کمک کرده و از تشدید وحشت جلوگیری میکند، بلکه با تنظیم ضربان قلب و کاهش مصرف اکسیژن، انرژی حیاتی فرد را برای ساعات پیش رو که ممکن است در تاریکی و تنهایی سپری شود، ذخیره مینماید. این مرحله آغازین، پایهایترین اقدامی است که میتواند بر سرنوشت فرد تأثیر مستقیم بگذارد و او را برای مدیریت بهتر شرایط آماده سازد.
مدیریت انرژی و کاهش حرکات غیرضروری
پس از حفظ آرامش، اولویت مهم بعدی مدیریت انرژی و پرهیز از حرکتهای بیمورد است. اگر مسیر خروج ایمن وجود ندارد یا آوار اطراف ناپایدار به نظر میرسد، بهترین تصمیم باقیماندن در همان وضعیت نسبتاً پایدار و صرفهجویی در انرژی است. تلاش برای حرکت، کندن آوار یا جابهجایی بدون آگاهی و تجهیزات میتواند باعث ریزش بیشتر سازه، تشدید جراحات پنهان و حتی قطع مسیرهای احتمالی نجات شود. سکون نسبی در چنین شرایطی نهتنها از خطرات بیشتر جلوگیری میکند بلکه اکسیژن و انرژی محدود فرد را برای مدت بیشتری حفظ مینماید.
محافظت از راههای تنفسی در محیط غبارآلود
فضای زیر آوار معمولاً با گرد و غبار و ذرات معلق انباشته میشود که میتواند تنفس را دشوار کرده و آسیبهای جدی به ریهها وارد کند. استفاده از هر وسیلهای مانند پارچه، شال، ماسک یا حتی بخشی از لباس برای پوشاندن دهان و بینی اقدامی حیاتی است. این کار مانع از ورود حجم زیادی از ذرات به سیستم تنفسی میشود و خطر انسداد مجاری هوایی، سرفههای مکرر، و مصرف بیمورد انرژی را کاهش میدهد.
- تماشا کنید: چگونه یک کیف نجات برای شرایط جنگی بسازیم؟
- چگونه قانون دو دیوار جان شما را از موج انفجار نجات میدهد؟
- تماشا کنید: هنگام حمله هوایی در خودرو چگونه خودمان را نجات دهیم؟
اجتناب از خطرات محیطی و ارزیابی ایمنی اطراف
خطرات پنهان بسیاری در محیط زیر آوار وجود دارد و کابلهای برق آسیبدیده، لولههای گاز ترکخورده، مایعات قابلاشتعال، قطعات فلزی تیز، یا مصالح شکننده هر یک میتوانند حادثهای ثانویه ایجاد کنند. پرهیز از تماس با این منابع خطر، حفظ فاصله ایمن از نقاط مشکوک و جلوگیری از فشار آوردن به بخشهایی که احتمال ریزش بیشتر دارند، اهمیت حیاتی دارد. گاهی حتی یک حرکت کوچک میتواند تعادل بخشهایی از آوار را برهم بزند.
جلب توجه امدادگران و ارسال سیگنال کمک
برای اعلام حضور به نیروهای امدادی، استفاده از روشهای کمانرژی و مؤثر بهترین گزینه است. ضربهزدن آرام، منظم و با ریتم مشخص به لولهها، قطعات فلزی یا بخشهای سخت سازه میتواند صدا را به لایههای بالاتر منتقل کند و توجه جستجوگران را جلب نماید. این روش، مصرف انرژی کمی دارد و خطر ایجاد ریزش مجدد را کاهش میدهد.
در صورت دسترسی به تلفن همراه، باید سریعاً از طریق تماس یا پیامک با شمارههای اضطراری مانند ۱۱۵ برای اورژانس، ۱۱۰ برای پلیس و ۱۲۵ برای آتشنشانی ارتباط برقرار کرد و در صورت فعال بودن GPS، موقعیت مکانی دقیق را ارسال نمود. حتی چراغ تلفن، ارسال پیام بیصدا یا استفاده از زنگ هشدار نیز میتواند راهی مؤثر برای اعلام حضور باشد.
- تماشا کنید: هنگام حملات موشکی کجای خانه امنتر است؟
- راهنمای زنده ماندن هنگام حمله هوایی در وسایل نقلیه
- دانشنامه جامع بقا و مدیریت بحران در شرایط جنگی
ارتباط با تیم نجات و پیروی از دستورالعملها
هنگامی که تیمهای امداد و نجات به محل میرسند، ارتباط مؤثر و دقیق با آنها نقشی اساسی در تسریع عملیات نجات دارد. صحبت باید کوتاه، کنترلشده و بدون فریاد باشد تا هم انرژی حفظ شود و هم امدادگران بتوانند جهت دقیق صدا را تشخیص دهند. اعلام وضعیت سلامتی، میزان جراحت، محل تقریبی گرفتارشدن و هر نشانهای از حیات راهنمای مهمی برای نجاتدهندگان است. افراد باید با دقت کامل به دستورهای تیم امداد گوش دهند و از هرگونه اقدام خودسرانه مانند جابهجا کردن قطعات سنگین، تلاش برای خروج بدون هدایت، یا ایجاد فشار اضافی بر بخشهای ناپایدار آوار خودداری کنند.
وجود تلفن همراه در چنین موقعیتهایی به ابزاری حیاتی تبدیل میشود. تماس با شمارههای امدادی، ارسال پیامک، ارسال لوکیشن، یا حتی برقراری تماس کوتاه برای اعلام حیات میتواند روند نجات را سرعت بخشد. رعایت تمامی توصیههای ایمنی، پیروی از دستورهای مأموران نجات و حفظ حداکثری آرامش، همگی عواملی هستند که شانس بقا و خروج امن از زیر آوار را بهطور قابلتوجهی افزایش میدهند.
گجت نیوز آخرین اخبار تکنولوژی، علم و خودرو 






