ترکیه بدون اجازه آمریکا حق صادرات جنگنده نسل پنجم KAAN را نخواهد داشت!

جنگنده KAAN ترکیه، مایه غرور ملی آنکارا و نماد پیشرفت دفاعی این کشور است که آینده صادراتی آن با یک چالش اساسی از سوی ایالات متحده گره خورده است.

ترکیه با معرفی جنگنده پنهان‌کار نسل پنجم KAAN، گام بلندی در مسیر خودکفایی نظامی برداشته است. این هواپیما که توسط صنایع هوافضای ترکیه (TAI) طراحی و ساخته شده، اولین پرواز خود را در سال ۲۰۲۴ با موفقیت انجام داد و توجه چندین کشور را برای خرید به خود جلب کرده است. با این حال، استفاده از فناوری‌های حیاتی خارجی، به‌ویژه موتورهای ساخت آمریکا، استقلال صادراتی این دستاورد بزرگ را تحت‌الشعاع قرار داده است.

توسعه جنگنده KAAN و اهداف بلندپروازانه ترکیه

صنایع هوافضای ترکیه (TAI) با کمک فنی شرکت BAE Systems بریتانیا، پروژه توسعه جنگنده KAAN را آغاز کرد. پس از نمایش ماکت‌ها از سال ۲۰۱۸، نمونه اولیه عملیاتی در سال ۲۰۲۴ نخستین پرواز خود را انجام داد.

TAI تاکنون سه نمونه اولیه را تکمیل کرده و برنامه‌ریزی کرده است تا ۲۰ فروند هواپیمای بلوک ۱۰ را تا سال ۲۰۲۸ به نیروی هوایی ترکیه تحویل دهد. هدف بلندمدت آنکارا این است که تا سال ۲۰۳۰، KAAN کاملاً با قطعات بومی شامل اویونیک، موتور و سیستم‌های پنهان‌کار پیشرفته تجهیز شود. چندین کشور از جمله مصر، پاکستان و عربستان سعودی به این جنگنده ابراز علاقه نشان داده‌اند.

بیشتر بخوانید

• مشاهده سه نمونه اولیه جنگنده KAAN: ترکیه برنامه 40 میلیارد دلاری جنگنده نسل پنجم خود را سرعت می‌بخشد
• انتشار جزئیات فنی بیشتر از جنگنده بومی KAAN ترکیه

ویژگی‌های فنی و قابلیت‌های نسل پنجمی KAAN

جنگنده KAAN به عنوان یک هواپیمای چندمنظوره نسل پنجم، از پنهان‌کاری، سرعت بالا و سیستم‌های الکترونیکی پیشرفته بهره می‌برد. پیکربندی دو موتوره آن نیروی رانش و ظرفیت حمل بار بالایی فراهم می‌کند و انتظار می‌رود به سرعت‌هایی فراتر از ۱٫۸ ماخ دست یابد. بدنه هواپیما برای کاهش دید راداری با سطوح زاویه‌دار و محفظه‌های داخلی تسلیحات طراحی شده و استفاده از مواد جاذب رادار نیز پیش‌بینی می‌شود.

سیستم‌های اویونیک و حسگرهای پیشرفته، شامل رادار AESA و قابلیت‌های جنگ الکترونیک، به همراه فناوری همجوشی حسگرها، آگاهی موقعیتی برتری را برای خلبان فراهم می‌کنند. KAAN قادر به حمل موشک‌های ساخت داخل مانند بوزدوغان و گکدوغان و مهمات هدایت‌شونده دقیق است که برای حفظ پنهان‌کاری در محفظه‌های داخلی حمل می‌شوند.

موتور آمریکایی؛ چالش بزرگ صادراتی KAAN

انتخاب موتورهای GE F110 ساخت جنرال الکتریک به عنوان پیشران اولیه جنگنده KAAN، یک چالش استراتژیک بزرگ برای ترکیه ایجاد کرده است. از آنجا که ایالات متحده مالکیت فناوری این موتورها را در اختیار دارد، کنترل کامل بر صادرات آنها را نیز عهده‌دار است. این بدان معناست که هرگونه فروش بین‌المللی جنگنده KAAN که از موتورهای آمریکایی استفاده می‌کند، باید به تأیید واشنگتن برسد. این محدودیت مانع از فروش KAAN به کشورهایی مانند پاکستان خواهد شد. علاوه بر این، برخی شرکت‌های بریتانیایی نیز قطعات کوچک‌تری برای این هواپیما تامین می‌کنند که اهرم فشار بالقوه‌ای را برای بریتانیا ایجاد می‌کند. ترکیه در تلاش است تا در آینده موتور کاملاً بومی TF35000 را برای KAAN توسعه دهد تا از این وابستگی رها شود.