تلسکوپ فضایی جیمز وب ناسا موفق به کشف جوی عجیب و هیدروژنغنی در سیاره جهنمی 55 Cancri e شده که دانشمندان را شگفتزده کرده است.
دانشمندان با استفاده از دادههای تلسکوپ فضایی جیمز وب، گامی بزرگ در شناخت سیارات فراخورشیدی برداشتهاند. آنها به مطالعه یک سیاره فراخورشیدی سنگی و بسیار داغ به نام 55 Cancri e پرداختهاند که در فاصله حدود ۴۱ سال نوری از زمین قرار دارد. این ابرزمین داغ، با سطحی که احتمالا بهطور دائم گدازهای است، اسرار شگفتانگیزی را در مورد جو خود فاش کرده است. این یافتهها دیدگاههای جدیدی درباره چگونگی شکلگیری و تکامل این جهانهای گدازهای ارائه میدهد.
کشف جو هیدروژنغنی در سیاره 55 Cancri e
محققان با استفاده از تلسکوپ فضایی جیمز وب، ابرزمین 55 Cancri e را که یک سیاره سنگی افراطی است، مورد بررسی قرار دادند. این سیاره حدود ۱.۸۸ شعاع زمین و ۸ برابر جرم زمین را داراست و تنها در حدود ۰.۷ روز به دور ستاره شبیه به خورشید خود میچرخد. فاصله بسیار نزدیک 55 Cancri e به ستارهاش باعث میشود سطح آن به اندازهای داغ باشد که همواره مذاب بماند.
تیم تحقیقاتی، پنج گرفتگی این سیاره را با تلسکوپ جیمز وب رصد کرد و نتایج را با مدلهای رایج تکامل سیارات سنگی مقایسه نمود. در حالی که این مدلها معمولا جوهای غنی از مونوکسید کربن و دیاکسید کربن را پیشبینی میکردند، مشاهدات جدید به جوی با مقادیر فراوان مونوکسید کربن، مقادیر نسبتا کمی دیاکسید کربن و مقادیر شگفتآور زیادی هیدروژن اشاره دارد. این یافتهها در ژوئن ۲۰۲۶ برای انتشار در نشریه «نیچر استرونومی» ارسال شده است.
محققان همچنین تفاوتهایی را میان پنج رصد گرفتگی مشاهده کردند که احتمالا ناشی از خروج گازهای آتشفشانی یا تشکیل ابرهایی از مواد آزاد شده از هسته سیاره است. بهگفته آنها، این ابرها ممکن است بهطور موقت سطح سیاره را خنک کنند، پیش از آنکه با ادامه خروج گازها پراکنده شوند.
رمزگشایی از شیمی و تکامل سیارات گدازهای
حالت ردوکس یک سیاره، تعادل شیمیایی بین اکسیژن و هیدروژن/آهن را در داخل آن نشان میدهد. برای سیاره 55 Cancri e، نتایج نشان میدهد که هیدروژن نسبت به اکسیژن بهشدت غالب است که به توضیح وجود یک جو هیدروژن غنی در این سیاره کمک میکند. از آنجایی که جو یک سیاره میتواند بازتابدهنده آنچه در اعماق آن میگذرد باشد، این مشاهدات پنجرهای نادر به شیمی هسته یک جهان بیگانه میگشایند.
علاقه به سیارات فراخورشیدی گدازهای در یک دهه گذشته، با کشف تعداد بیشتری از این جهانهای افراطی، به سرعت افزایش یافته است؛ اگرچه سیاره 55 Cancri e خود اولین بار در سال ۲۰۰۴ شناسایی شد. این سیارات که به ستارههای میزبان خود قفل کشندی شدهاند، دماهای فوقالعادهای را تحمل میکنند. در سیاره 55 Cancri e، گدازههای مذاب در سمتی که دائما در معرض نور خورشید است، متمرکز شدهاند.
- راز سیاره صورتی با تلسکوپ جیمز وب فاش شد؛ کشف ابرهای نمکی در جو یک جهان دوردست
- دنبالهدار میانستارهای 3I/ATLAS احتمالا همسن جهان اولیه است
- حیرتانگیز: تلسکوپ فضایی جیمز وب با توان کمتر از یک مایکروویو در اعماق فضا فعال است!
- دانشمندان یک سیاهچاله را پیدا کردند که قوانین اخترفیزیک را زیر پا میگذارد
- تلسکوپ جیمز وب یکی از اولین کهکشانهای جهان را کشف کرد
با ادامه استفاده ستارهشناسان از رصدخانههای قدرتمندی مانند جیمز وب، سیاره 55 Cancri e و دیگر جهانهای گدازهای میتوانند اطلاعات بیشتری درباره شکلگیری، تکامل و هسته پنهان برخی از افراطیترین سیارات سنگی کشف شده تاکنون فاش کنند.
گجت نیوز آخرین اخبار تکنولوژی، علم و خودرو 


