بهترین فیلمهای دهه ۸۰ میلادی، میراثی سینمایی خلق کردند که مرزهای داستانسرایی و جلوههای ویژه را جابهجا کرده و برای همیشه در تاریخ سینما ماندگار شدند.
دهه ۱۹۸۰ میلادی دوران درخشانی برای سینما بود که شاهد ظهور آثار بیبدیل و کارگردانان صاحبنامی بودیم. این دوره، ژانرهای مختلفی از علمی تخیلی و اکشن تا هیجانانگیزهای روانشناختی را دربر گرفت و پایهگذار بسیاری از بلاکباسترهای امروزی شد. سینمای دهه ۸۰ با شخصیتهای بهیادماندنی و داستانهای اصیل، قلب مخاطبان را تسخیر کرد. در ادامه، 7 عنوان از برجستهترین فیلمهای این دهه را مرور میکنیم که نهتنها زمان را تاب آوردند، بلکه همچنان الهامبخش فرهنگ عامه هستند.
10. مخمل آبی (Blue Velvet) محصول 1986
دیوید لینچ، کارگردان مخمل آبی، یک روانشناس بصری است. این فیلم هیجانانگیز داستان جفری بومونت (کایل مکلاکلن)، دانشجویی را روایت میکند که پس از کشف یک گوش انسان، وارد دنیایی تاریک و خشن میشود. او درگیر دوروتی والنز (ایزابلا روسلینی)، خواننده مرموز، و فرانک بوث (دنیس هاپر)، تبهکار سادیستی، میشود. «مخمل آبی» با تلفیق تصویری از یک شهر کوچک و بیعیب و نقص با زیرلایهای ترسناک و غیراخلاقی، هیجانانگیز و اعتیادآور است. این فیلم با استعارههای دقیق، تصاویر خیرهکننده و پرداختن به تمهای پذیرش، وسوسه و میل غریزی، یک اثر جسورانه از سینمای دهه ۸۰ محسوب میشود.
9. آشوب (Ran) محصول 1985
فیلم حماسی و دراماتیک ژاپنی آشوب، به کارگردانی آکیرا کوروساوا، از شاهکارهای سینمای دهه ۸۰ بهشمار میرود. این فیلم محصول ۱۹۸۵ با الهام از نمایشنامه «شاه لیر» ویلیام شکسپیر، داستان هیدتورا ایچیمونجی (تاتسویا ناکادای)، جنگسالار پیر قرن شانزدهم را روایت میکند که قلمرو خود را بین سه پسرش تقسیم میکند. این تصمیم به جای صلح، به جنگی ویرانگر از خیانت و جنون منجر میشود. «آشوب» با روایت بیرحمانه و طراحی بصری خیرهکننده، ژاپن فئودالی قرن شانزدهم را به تصویر میکشد و به بررسی طمع انسانی، خیانت خانوادگی و پیامدهای خشونتبار جاهطلبی میپردازد. کوروساوا برای حفظ اصالت بصری فیلم، از هزاران سیاهیلشکر با لباسهای دستدوز و صدها اسب استفاده کرد و حتی یک قلعه را برای صحنهای خاص ساخت تا در یک برداشت سوزانده شود.
8. آمادئوس (Amadeus) محصول 1984
شاید رقابت کلاسیک موضوعی نباشد که به یک درام تاریخی حماسی منجر شود، اما آمادئوس این کار را به شیوهای استادانه انجام داد. این فیلم برنده اسکار، به کارگردانی میلوش فورمن و اقتباس از نمایشنامه پیتر شفر، رقابت شدید میان آهنگساز آنتونیو سالیری (اف. موری آبراهام) و نابغه موسیقی، ولفگانگ آمادئوس موتزارت (تام هالسی)، را به تصویر میکشد. سالیری با حسادت و تحسین متقابل برای موتزارت در کشمکش است و در نهایت تصمیم میگیرد تا حرفه موتزارت را نابود کند. «آمادئوس» داستانی جذاب از انسانیت را در بستر حسادت، نبوغ و ایمان روایت میکند که فراتر از یک مستند تاریخی میرود و به تقابل هنر و مذهب میپردازد. ف. موری آبراهام برای نقش سالیری، جایزه اسکار بهترین بازیگر مرد را دریافت کرد.
7. سینما پارادیزو (Cinema Paradiso) محصول 1988
سینما پارادیزو به کارگردانی جوزپه تورناتوره، یک شاهکار بیبدیل از دهه ۸۰ میلادی است. این فیلم کلاسیک که بهعنوان یکی از بهترین فیلمهای تاریخ سینما شناخته میشود، داستان سالواتوره دی ویتا (ژاک پرین)، فیلمساز مشهور، را روایت میکند که به دوران کودکی خود در روستایی کوچک در سیسیل بازمیگردد. «توتو» جوان (مارکو لئوناردی و سالواتوره کاشیو) بدون پدر بزرگ میشود و آلفردو (فیلیپ نوآره)، آپاراتچی مهربان سینما پارادیزو، به شخصیتی پدری برای او تبدیل شده و عشق مادامالعمر او به سینما را شعلهور میکند. این فیلم نامهای عمیقا تاثیرگذار به سینماست که داستانی شیرین و تلخ از رشد، قدرت رفاقت و نقش سینما بهعنوان چراغ راه جامعه را روایت میکند. «سینما پارادیزو» برنده جوایز متعددی از جمله اسکار بهترین فیلم خارجیزبان شد و با موسیقی نفسگیر انیو موریکونه، تاثیر عاطفی عمیقی بر جای میگذارد.
6. مهاجمان صندوق گمشده (Raiders of the Lost Ark) محصول 1981
دهه ۱۹۸۰ شاهد آغاز برخی از مشهورترین فرنچایزهای فرهنگ عامه بود که این دهه را به یکی از تاثیرگذارترین دورانها تبدیل کرد. مهاجمان صندوق گمشده نمونهای بارز از این پدیده است. این فیلم اکشن-ماجراجویی نوستالژیک به کارگردانی استیون اسپیلبرگ و نویسندگی لارنس کاسدان (بر اساس داستانی از جرج لوکاس و فیلیپ کافمن)، ماجراهای باستانشناس ایندیانا جونز (هریسون فورد) را دنبال میکند که توسط دولت آمریکا برای یافتن تابوت عهد استخدام میشود. او در برابر نیروهای نازی که قصد دارند از قدرت ماوراء طبیعی این مصنوع برای تسلط بر جهان استفاده کنند، به رقابت میپردازد. «مهاجمان صندوق گمشده» ماجراجویی جهانی است که از جلوههای ویژه عملی برای معرفی یک قهرمان نمادین و انسانی استفاده کرد.
5. بازگشت به آینده (Back to the Future) محصول 1985
اگر فیلمی نماد دهه ۸۰ باشد، آن بازگشت به آینده است. این کمدی علمی تخیلی ماجراجویی به کارگردانی رابرت زمکیس، داستان مارتی مکفلای (مایکل جی. فاکس)، نوجوانی از زمان حال، را دنبال میکند که بههمراه دکتر امت براون (کریستوفر لوید) عجیب و غریب، بهطور تصادفی در یک دلووریان (DeLorean) به گذشته سفر میکند تا مطمئن شود والدین نوجوانش عاشق یکدیگر میشوند و وجود خودش را نجات دهد. «بازگشت به آینده» با ترکیب فرهنگ پاپ، اکشن پرسرعت و شیمی غیرقابل انکار بین بازیگران، یک ماجراجویی در سفر در زمان است که از طریق داستانی عمیقا عاطفی و هیجانانگیز، به بینندگان اثر دومینو را یادآوری میکند. فیلمنامهای دقیق و بدون ابهام، منطق سفر در زمان را ساده و قابل درک نگه میدارد.
4. کار درست را بکن (Do the Right Thing) محصول 1989
کار درست را بکن اثر اسپایک لی، شاهکار این کارگردان و یکی از مهمترین فیلمهای دهه ۸۰ است. این درام که در محله بدفورد-استایوسنت بروکلین روایت میشود، حول محور پیتزافروشی سال فرانجیونه (دنی آیلو) و پسرانش و موکی (لی)، پسر پیک آفریقایی-آمریکایی آنها، میگردد. با افزایش گرمای هوا، تنشها و تعصبات پنهان نیز بالا میگیرد، زمانی که یکی از ساکنان محلی به نام باگینگ اوت اعتراض میکند که چرا «دیوار مشاهیر» پیتزافروشی فقط شامل نمادهای ایتالیایی-آمریکایی است. او تا زمانی که چهرههای معروف سیاهپوست نیز شامل شوند، تحریم را آغاز میکند. تنش به نقطه اوج میرسد، مبارزهای فیزیکی در داخل پیتزافروشی به خیابان کشیده میشود و در نهایت منجر به کشته شدن یک ساکن توسط یک افسر پلیس سفیدپوست میشود. «کار درست را بکن» داستانی دلخراش و تاثیرگذار است که تنشهای نژادی، سرخوردگیهای سیاسی و تغییرات فرهنگی اواخر دهه ۸۰ را به تصویر میکشد و متاسفانه، همچنان ارتباط خود را با جامعه حفظ کرده است.
3. گاو خشمگین (Raging Bull) محصول 1980
مارتین اسکورسیزی در دهه ۱۹۸۰ با فیلم «گاو خشمگین» یکی از مهمترین آثار کارنامه خود را ساخت؛ فیلمی زندگینامهای درباره جیک لاموتا، قهرمان سابق بوکس میانوزن، با بازی رابرت دنیرو. داستان فیلم صعود خشن لاموتا در دنیای بوکس و سقوط تدریجی او را روایت میکند؛ مسیری که تحت تاثیر خشم، حسادت و بدبینی، زندگی شخصی و روابطش را نابود میکند. «گاو خشمگین» با فیلمبرداری سیاهوسفید و کارگردانی متفاوت اسکورسیزی، تصویری تلخ و بیپرده از مردانگی سمی، خودویرانگری و وجه تاریک جاهطلبی و شهرت ارائه میدهد. این فیلم بهجای قهرمانسازی، مطالعهای عمیق از شخصیتی خشن و پرتناقض است و از آثار ماندگار سینمای کلاسیک بهشمار میرود.
- ۱۰ تا از بهترین فیلمهای سه گانه در تاریخ سینمای جهان
- بهترین فیلمهای درام تاریخ سینما
- 10 تا از بهترین فیلمهای وسترن در تاریخ سینما
- 10 فیلم علمی تخیلی عالی که جلوتر از زمان خود بودند
- 20 تا از بهترین فیلم های جنایی تاریخ بر اساس IMDb
2. ئی.تی. موجود فرازمینی (E.T. the Extra-Terrestrial) محصول 1982
استیون اسپیلبرگ با «ئی.تی. موجود فرازمینی» نشان داد که داستانهای علمیتخیلی لزوما نباید ترسناک باشند؛ فیلم داستان موجودی بیگانه و مهربان را روایت میکند که بهطور اتفاقی روی زمین جا میماند و با پسربچهای ۱۰ ساله به نام الیوت دوست میشود. الیوت و خواهر و برادرش تلاش میکنند موجود فضایی را پنهان کنند، به او برای بازگشت به خانه کمک کنند و از دست ماموران دولتی نجاتش دهند. این فیلم با تمرکز بر مفاهیمی مانند کودکی، دوستی، همدلی و تعلق، روایتی احساسی و متفاوت از ژانر علمیتخیلی ارائه میدهد. «ئی.تی.» با الهام از تجربههای شخصی اسپیلبرگ و موسیقی ماندگار جان ویلیامز، به یکی از نمادهای سینمای دهه ۱۹۸۰ و نقطه عطفی در روایت داستانهای علمیتخیلی تبدیل شد.
1. جنگ ستارگان اپیزود 5: امپراتوری ضربه میزند (Star Wars: Episode V—The Empire Strikes Back) محصول 1980
کمتر پیش میآید دنباله یک فیلم از نسخه اصلی موفقتر باشد، اما «جنگ ستارگان: قسمت پنجم – امپراتوری ضربه میزند» این تصور را تغییر داد. این فیلم به کارگردانی اروین کرشنر، داستان شورشیان را روایت میکند که از امپراتوری کهکشانی فرار میکنند و لوک اسکایواکر نیز زیر نظر یودا آموزشهای جدی را آغاز میکند. در جریان داستان، لوک در دام دارث ویدر گرفتار میشود و با حقیقتی تکاندهنده درباره گذشته و تبار خود روبهرو میشود؛ افشاگریای که به یکی از ماندگارترین پیچشهای تاریخ سینما تبدیل شد. این فیلم با فضایی تاریکتر و پختهتر، مفاهیمی مانند شکست، فداکاری و دوگانگی را بررسی میکند و در عین حال شخصیتهایی مانند هان سولو و پرنسس لیا را نیز بیش از گذشته بسط میدهد. «امپراتوری ضربه میزند» با تثبیت دارث ویدر بهعنوان یکی از ماندگارترین شرورهای علمیتخیلی، تاثیر قابلتوجهی بر سینما و فرهنگ عامه دهه ۱۹۸۰ گذاشت.
گجت نیوز آخرین اخبار تکنولوژی، علم و خودرو 











