گجت نیوز آخرین اخبار تکنولوژی، علم و خودرو 
قابلیت VRR چیست و چه تاثیری روی بازی دارد؟ با نحوه عملکرد VRR در PS5 و Xbox، تفاوت آن با 120 هرتز و FreeSync و روش فعالسازی این فناوری آشنا شوید.
اگر هنگام بازی با PS5 یا Xbox با پارگی تصویر، مکثهای ریز یا حرکت ناهماهنگ مواجه شدهاید، احتمالا نام VRR را شنیدهاید. VRR مخفف Variable Refresh Rate و به معنای نرخ نوسازی متغیر است. این فناوری بین نرخ فریم بازی و سرعت تازهسازی نمایشگر هماهنگی بیشتری ایجاد میکند.
قابلیت VRR چیست؟
برای اینکه بفهمیم قابلیت VRR در تلویزیون چیست، ابتدا باید تفاوت FPS و Refresh Rate را بدانیم. FPS تعداد فریمهایی است که کنسول در هر ثانیه تولید میکند. Refresh Rate نیز تعداد دفعاتی است که نمایشگر تصویر را در هر ثانیه تازهسازی میکند و با هرتز سنجیده میشود.
مشکل زمانی ایجاد میشود که این دو مقدار همیشه یکسان نباشند. فرض کنید تلویزیون شما 120 هرتز است اما بازی در یک صحنه 120 فریم و در صحنهای سنگینتر 85 فریم تولید میکند. نمایشگر ثابت نمیتواند همیشه خودش را با تغییرات سرعت تولید فریم هماهنگ کند.
VRR برای حل همین مشکل طراحی شده است. نمایشگر در صورت پشتیبانی از این فناوری میتواند نرخ نوسازی خود را به شکل پویا تغییر دهد و با نرخ فریم خروجی کنسول هماهنگ شود. در نتیجه زمانبندی نمایش فریمها منظمتر میشود و حرکت تصویر روانتر به نظر میرسد.
VRR چگونه کار میکند؟
برای درک ساده عملکرد VRR، تلویزیون 120 هرتزی را در نظر بگیرید که یک بازی را اجرا میکند. اگر کنسول دائما 120 فریم تولید کند، هماهنگی میان منبع و نمایشگر نسبتا ساده است. اما وقتی FPS به 95، 80 یا 70 فریم کاهش پیدا کند، شرایط متفاوت میشود.
در حالت معمول، نمایشگر با نرخ از پیش تعیینشده خودش تصویر را تازهسازی میکند. اگر فریم بعدی هنوز آماده نباشد، امکان تکرار فریم قبلی یا نمایش ناقص فریم وجود دارد. همین ناهماهنگی میتواند باعث ایجاد Judder یا Screen Tearing شود و حرکت تصویر را نامنظم نشان دهد.
وقتی VRR فعال باشد، نمایشگر میتواند زمان تازهسازی را با زمان آماده شدن فریم جدید هماهنگ کند. به این ترتیب اگر کنسول در یک لحظه 80 فریم تولید کند، نمایشگر نیز میتواند نرخ نوسازی را متناسب با آن تنظیم کند و با تغییر FPS دوباره نرخ خود را تغییر دهد.
نکته مهم این است که VRR هیچ قدرت پردازشی جدیدی به PS5 یا Xbox اضافه نمیکند. این فناوری نرخ فریم بازی را افزایش نمیدهد و نمیتواند یک بازی 30 فریمی را به 60 فریم تبدیل کند. نقش VRR فقط مدیریت هماهنگتر فریمهایی است که کنسول واقعا تولید میکند.
VRR چه مشکلی را در بازیها حل میکند؟
مهمترین مشکل مرتبط با VRR، Screen Tearing یا پارگی تصویر است. این اتفاق زمانی رخ میدهد که نمایشگر بخشهایی از فریمهای متفاوت را در یک چرخه نمایش دهد. نتیجه میتواند ایجاد یک خط یا شکستگی واضح در تصویر هنگام حرکت سریع دوربین یا اجسام باشد.
Stuttering نیز مشکل دیگری است که هنگام نوسان نرخ فریم دیده میشود. VRR میتواند بخشی از این ناهماهنگی را کاهش دهد اما همه انواع Stuttering را از بین نمیبرد. مشکلات ناشی از موتور بازی، بارگذاری اطلاعات یا محدودیت سختافزار همچنان ممکن است باقی بمانند.
مهمترین مزایای VRR برای گیمرها
- کاهش Screen Tearing یا پارگی تصویر
- کاهش مکثهای ریز ناشی از نوسان فریم
- هماهنگ شدن نرخ نوسازی نمایشگر با FPS
- روانتر شدن حرکت دوربین و اجسام
- بهبود تجربه بازی در نرخهای فریم متغیر
- استفاده بهتر از نمایشگرهای 120Hz
پس اگر میپرسید VRR چه تاثیری روی کیفیت بازی دارد، باید بدانید که این فناوری کیفیت گرافیکی بازی را بیشتر نمیکند. VRR روی نحوه نمایش فریمها اثر میگذارد و میتواند حرکت تصویر را در شرایط مناسب روانتر و یکدستتر نشان دهد.
تفاوت VRR با 120 هرتز چیست؟
تفاوت VRR با 120 هرتز چیست؟ 120 هرتز مشخص میکند نمایشگر میتواند در هر ثانیه تا 120 بار تصویر را تازهسازی کند. VRR در مقابل اجازه میدهد همین نرخ نوسازی بهصورت پویا تغییر کند تا با نرخ فریم خروجی دستگاه هماهنگتر شود.
برای مثال، تلویزیون 120 هرتزی در حالت ثابت میتواند تصویر را هر 8.3 میلیثانیه تازهسازی کند. اگر نرخ فریم بازی از 120 به 90 برسد، نمایشگر ثابت همچنان زمانبندی خودش را حفظ میکند. VRR اجازه میدهد نرخ نوسازی با سرعت جدید تولید فریم سازگارتر شود.
تفاوت 120Hz و VRR
- 120Hz: حداکثر سرعت تازهسازی نمایشگر را مشخص میکند.
- VRR: سرعت تازهسازی را براساس نرخ فریم تغییر میدهد.
- 120Hz بدون VRR: سرعت بالا اما نرخ نوسازی ثابت است.
- 120Hz همراه VRR: سرعت بالا همراه با هماهنگی پویا است.
- VRR: باعث افزایش مستقیم FPS نمیشود.
به همین دلیل هنگام خرید تلویزیون گیمینگ نباید فقط دنبال عبارت 120Hz باشید. یک نمایشگر مناسب PS5 و Xbox بهتر است در کنار نرخ نوسازی بالا از VRR نیز پشتیبانی کند تا هنگام افت یا تغییر FPS، هماهنگی تصویر حفظ شود.
چرا VRR برای PS5 مهم است؟
اگر میپرسید VRR در PS5 چه کاری انجام میدهد، پاسخ این است که نرخ نوسازی نمایشگر را با خروجی گرافیکی کنسول هماهنگ میکند. سونی VRR را برای تلویزیونها و مانیتورهای سازگار ارائه کرده تا تجربه بازی در عناوین دارای نرخ فریم متغیر روانتر شود.
این قابلیت در بازیهایی که بین نرخهای فریم مختلف جابهجا میشوند اهمیت بیشتری دارد. ممکن است یک صحنه با نرخ بالا اجرا شود اما با ورود به محیطی شلوغ، FPS کاهش پیدا کند. VRR میتواند نمایشگر را با این تغییرات همراه کند و ناهماهنگی تصویر را کاهش دهد.
PS5 از خروجی 120Hz نیز پشتیبانی میکند و همین موضوع ترکیب VRR و نرخ نوسازی بالا را جذابتر میکند. البته همه بازیها با 120 فریم اجرا نمیشوند و نرخ فریم نهایی به بازی، حالت گرافیکی و توان سختافزاری کنسول بستگی دارد.
سونی همچنین گزینه Apply to Unsupported Games را در تنظیمات PS5 قرار داده است. این گزینه میتواند VRR را روی بعضی بازیهای فاقد پشتیبانی اختصاصی اعمال کند. نتیجه ممکن است به نمایشگر و بازی وابسته باشد و در صورت مشاهده رفتار غیرمنتظره میتوان این گزینه را خاموش کرد.
چگونه VRR را در PS5 فعال کنیم؟
اگر میخواهید بدانید چگونه VRR را در PS5 فعال کنیم، ابتدا وارد Settings شوید. سپس Screen and Video و بعد Video Output را انتخاب کنید. در این بخش گزینه VRR قرار دارد و در صورت سازگاری نمایشگر میتوانید آن را روی Automatic قرار دهید.
مسیر فعال کردن VRR در PS5
- Settings
- Screen and Video
- Video Output
- VRR
- انتخاب Automatic
گزینه Apply to Unsupported Games نیز در همین بخش قرار دارد. میتوانید آن را فعال کنید تا VRR روی بعضی بازیهای فاقد پشتیبانی اختصاصی اعمال شود. اگر بازی با این گزینه دچار مشکل شد، بهتر است آن را خاموش کنید و عملکرد بازی را دوباره بررسی کنید.
برای استفاده از 120Hz نیز گزینه 120 Hz Output را روی Automatic قرار دهید. این گزینه زمانی کاربرد دارد که تلویزیون و بازی از 120 هرتز پشتیبانی کنند. داشتن تلویزیون 120 هرتزی بهتنهایی تضمین نمیکند تمام بازیها با 120 فریم اجرا شوند.
چرا VRR برای Xbox مهم است؟
اگر سوال شما این است که چرا VRR برای Xbox مهم است، باید به ماهیت نرخ فریم متغیر بازیها توجه کنید. Xbox Series X و Series S میتوانند بازیها را با نرخهای فریم متفاوت اجرا کنند و VRR کمک میکند نمایشگر با تغییرات این خروجی هماهنگتر شود.
Xbox در کنار HDMI VRR از AMD FreeSync نیز پشتیبانی میکند. این قابلیت میتواند امکان استفاده از نمایشگرهای بیشتری را فراهم کند اما همچنان باید مشخصات دقیق تلویزیون یا مانیتور بررسی شود. نوع VRR و محدوده کاری آن بین نمایشگرهای مختلف یکسان نیست.
Series X در کنار VRR از خروجی 120Hz نیز پشتیبانی میکند. بنابراین نمایشگر مناسب میتواند هم نرخ نوسازی بالایی ارائه دهد و هم در زمان افت FPS، نرخ تازهسازی را با خروجی کنسول هماهنگ کند. همین ترکیب برای بازیهای سریع اهمیت بیشتری دارد.
مایکروسافت نیز امکان انتخاب نحوه فعال بودن VRR را در تنظیمات Xbox ارائه کرده است. کاربران میتوانند VRR را روی حالت Always On، Gaming Only یا Off قرار دهند. به این ترتیب کنترل بیشتری روی زمان استفاده از نرخ نوسازی متغیر در اختیار کاربر قرار میگیرد.
چگونه VRR را در Xbox فعال کنیم؟
اگر دنبال پاسخ چگونه VRR را در Xbox فعال کنیم هستید، وارد Settings شوید و بخش General را باز کنید. سپس به TV & display options و بعد Video modes بروید. در این بخش تنظیم مربوط به Variable Refresh Rate را مشاهده خواهید کرد.
مسیر فعال کردن VRR در Xbox
- Settings
- General
- TV & display options
- Video modes
- Variable Refresh Rate
اگر نمایشگر سازگار باشد، میتوانید VRR را روی Always On یا Gaming Only قرار دهید. حالت Gaming Only برای کاربری طراحی شده که ترجیح میدهد نرخ نوسازی متغیر در زمان اجرای بازی فعال شود و در محتوای معمولی مورد استفاده قرار نگیرد.
همچنین در بخش TV & display options میتوانید قابلیتهای نمایشگر را بررسی کنید. این قسمت به شما کمک میکند متوجه شوید تلویزیون متصل از چه رزولوشنها و نرخهایی پشتیبانی میکند و آیا شرایط لازم برای استفاده از 4K، 120Hz و VRR فراهم است یا خیر.
آیا VRR را روشن کنیم؟
یکی از مهمترین سوالات کاربران این است که آیا VRR را روشن کنیم یا خاموش نگه داریم. اگر تلویزیون یا مانیتور شما سازگار است و هنگام استفاده از VRR با مشکل تصویری مواجه نمیشوید، روشن بودن آن برای بازیهای دارای نرخ فریم متغیر معمولا مفید است.
مزیت VRR بیشتر زمانی دیده میشود که FPS بازی ثابت نباشد. در یک بازی سنگین ممکن است نرخ فریم دائما بالا و پایین شود و همین تغییرات روی حرکت تصویر اثر بگذارند. VRR تلاش میکند نمایشگر را با این تغییرات هماهنگ نگه دارد.
با این حال برخی نمایشگرها هنگام استفاده از VRR ممکن است با Flicker مواجه شوند. در این حالت روشنایی تصویر، مخصوصا در صحنههای تاریک، میتواند با تغییر نرخ فریم نوسان داشته باشد. شدت این پدیده به مدل پنل و نحوه پیادهسازی VRR بستگی دارد.
چه زمانی VRR را خاموش کنیم؟
- هنگام مشاهده Flicker شدید
- در صورت قطع و وصل شدن سیگنال HDMI
- وقتی یک بازی خاص با VRR مشکل دارد
- اگر فعال بودن VRR باعث محدودیت تصویری میشود
- در صورت وجود ناسازگاری میان نمایشگر و کنسول
اگر VRR را خاموش کردید و مشکل کاملا ناپدید شد، بهتر است تنظیمات تلویزیون، Firmware، کابل و پورت HDMI را بررسی کنید. در بعضی موارد مشکل از خود VRR نیست و یک عامل دیگر در زنجیره اتصال باعث ناپایداری تصویر شده است.
محدوده VRR چیست؟
محدوده VRR یکی از مشخصات مهم تلویزیون و مانیتور گیمینگ است. برای مثال یک نمایشگر ممکن است VRR را از 48 تا 120 هرتز پشتیبانی کند. در چنین شرایطی تغییر نرخ فریم بین این دو عدد توسط نمایشگر قابل مدیریت خواهد بود.
فرض کنید بازی بین 55 تا 100 فریم نوسان دارد. نمایشگر با محدوده 48 تا 120 هرتز میتواند این تغییرات را پوشش دهد. اما اگر نرخ فریم به کمتر از 48 برسد، عملکرد VRR به محدوده پایین خود رسیده و شرایط متفاوتی ایجاد میشود.
فناوریهایی مانند Low Framerate Compensation یا LFC میتوانند در نرخهای پایینتر کمک کنند. نمایشگرهای مجهز به LFC میتوانند برای حفظ هماهنگی تصویر، فریمها را به روشهای مختلف تکرار کنند تا تجربه در نرخهای پایینتر نیز پایدارتر باقی بماند.
بنابراین هنگام خرید تلویزیون VRR دار، فقط وجود این قابلیت را بررسی نکنید. حداقل و حداکثر نرخ نوسازی، محدوده VRR در 4K و 120Hz و پشتیبانی از LFC نیز باید بررسی شوند.
آیا HDMI 2.1 برای VRR ضروری است؟
این سوال که آیا HDMI 2.1 برای VRR ضروری است، پاسخ کاملا سادهای ندارد. HDMI 2.1 مجموعهای از قابلیتهای مهم گیمینگ مانند VRR، ALLM و نرخهای بالاتر را پشتیبانی میکند اما وجود VRR بهتنهایی به معنی نیاز به تمام پهنایباند HDMI 2.1 نیست.
برای استفاده از 4K و 120Hz در PS5 و Xbox، اهمیت HDMI 2.1 بیشتر میشود. کنسولهای نسل جدید برای قابلیتهای تصویری پرپهنایباند به اتصال مناسب نیاز دارند و تلویزیون نیز باید پورت سازگار داشته باشد.
نکته مهم این است که همه پورتهای HDMI یک تلویزیون لزوما قابلیتهای یکسانی ندارند. ممکن است فقط یک یا دو ورودی از HDMI 2.1 و قابلیتهایی مانند 4K در 120 هرتز پشتیبانی کنند. پیش از اتصال کنسول، مشخصات دقیق ورودی را بررسی کنید.
کابل نیز بخشی از مسیر انتقال تصویر است. اگر کنسول از طریق ساندبار یا گیرنده صوتی به تلویزیون متصل شده باشد، همه تجهیزات بین کنسول و نمایشگر باید توانایی انتقال سیگنال موردنظر را داشته باشند.
تفاوت VRR و FreeSync چیست؟
اگر درباره تفاوت VRR و FreeSync جستوجو کرده باشید، شاید تصور کنید این دو فناوری رقیب یکدیگر هستند. در واقع VRR مفهوم کلی نرخ نوسازی متغیر است و FreeSync فناوری AMD برای اجرای این ایده محسوب میشود.
G-SYNC نیز فناوری NVIDIA در همین حوزه است و HDMI استاندارد VRR خودش را در اکوسیستم HDMI ارائه میکند. هدف همه این راهکارها هماهنگ کردن نرخ نوسازی نمایشگر با نرخ فریم منبع است اما سازگاری و پیادهسازی آنها میتواند متفاوت باشد.
تفاوت فناوریها
- VRR: مفهوم کلی نرخ نوسازی متغیر
- HDMI VRR: پیادهسازی VRR در اکوسیستم HDMI
- FreeSync: فناوری AMD برای نرخ نوسازی متغیر
- G-SYNC: فناوری NVIDIA برای نرخ نوسازی متغیر
برای Xbox Series X و Series S، پشتیبانی از FreeSync در کنار HDMI VRR اهمیت دارد. اما هنگام خرید نمایشگر برای PS5 یا Xbox بهتر است به سازگاری واقعی دستگاهها توجه کنید و صرفا براساس نام فناوری تصمیم نگیرید.
VRR چه ارتباطی با ALLM دارد؟
VRR و ALLM دو قابلیت گیمینگ متفاوت هستند که معمولا در تلویزیونهای مخصوص بازی در کنار یکدیگر قرار میگیرند. VRR نرخ نوسازی نمایشگر را با FPS هماهنگ میکند، اما ALLM یا Auto Low Latency Mode روی کاهش تأخیر پردازش تصویر تمرکز دارد.
وقتی ALLM فعال باشد، کنسول میتواند به تلویزیون اعلام کند که بازی در حال اجراست. تلویزیون نیز در مدلهای سازگار بهصورت خودکار به حالت کمتاخیر یا Game Mode منتقل میشود تا پردازشهای غیرضروری تصویر کاهش پیدا کنند.
بنابراین VRR و ALLM جایگزین یکدیگر نیستند. VRR برای هماهنگی فریمها و ALLM برای مدیریت حالت کمتاخیر استفاده میشود. اگر تلویزیون هر دو قابلیت را داشته باشد، میتواند مجموعه کاملتری از امکانات گیمینگ را در اختیار کاربر قرار دهد.
با این حال وجود ALLM یا VRR بهتنهایی کیفیت یک تلویزیون گیمینگ را مشخص نمیکند. Input Lag، زمان پاسخگویی پنل، HDR، نرخ نوسازی و کیفیت کلی تصویر نیز باید هنگام انتخاب نمایشگر بررسی شوند.
آیا VRR باعث افزایش FPS میشود؟
خیر، VRR باعث افزایش FPS نمیشود. اگر بازی روی PS5 یا Xbox در یک صحنه با 60 فریم اجرا شود، فعال کردن VRR قرار نیست تعداد فریمها را به 70 یا 80 افزایش دهد. تولید فریم همچنان به سختافزار و موتور بازی وابسته است.
VRR فقط کاری میکند فریمهایی که کنسول تولید میکند با زمانبندی مناسبتری روی نمایشگر دیده شوند. بنابراین ممکن است بعد از فعال کردن آن احساس کنید بازی روانتر شده اما این موضوع لزوما به معنی افزایش FPS واقعی نیست.
برای افزایش نرخ فریم باید سراغ تنظیمات خود بازی و حالتهای گرافیکی بروید. بعضی بازیها Performance Mode را ارائه میکنند تا منابع بیشتری روی نرخ فریم متمرکز شود و در مقابل حالت Quality ممکن است کیفیت گرافیکی بالاتری ارائه کند.
این تفاوت هنگام مقایسه 120Hz و VRR نیز اهمیت دارد. تلویزیون 120 هرتزی میتواند فریمهای بیشتری نمایش دهد اما VRR باعث تولید فریم بیشتر نمیشود. هر دو قابلیت وظایف متفاوتی دارند و بهتر است آنها را با یکدیگر اشتباه نگیریم.
آیا VRR باعث کاهش Input Lag میشود؟
VRR مستقیما یک فناوری کاهش Input Lag نیست. هدف اصلی آن هماهنگ کردن نرخ نوسازی نمایشگر با FPS است. مقدار واقعی Input Lag به مدل تلویزیون، حالت تصویر، پردازش داخلی، نرخ نوسازی و شرایط اتصال کنسول بستگی دارد.
در بعضی شرایط، استفاده از نرخ نوسازی بالا و VRR میتواند تجربه کنترل روانتری ایجاد کند. با این حال نمیتوان فقط براساس وجود VRR نتیجه گرفت یک تلویزیون برای بازی رقابتی مناسب است یا کمترین تأخیر ورودی را ارائه میدهد.
اگر بازیهای رقابتی انجام میدهید، به دنبال تلویزیونی باشید که علاوه بر VRR، Game Mode مناسب و Input Lag پایینی داشته باشد. بررسیهای مستقل معمولا این مشخصات را جداگانه اندازهگیری میکنند و مقایسه دقیقتری در اختیار خریدار قرار میدهند.
در نتیجه اگر سوال شما این است که VRR چه تاثیری روی کیفیت بازی دارد، باید آن را بیشتر یک فناوری برای بهبود نمایش حرکت بدانید. تجربه بهتر حاصل ترکیب VRR با پنل مناسب، نرخ نوسازی بالا و تأخیر ورودی پایین است.
آیا برای PS5 تلویزیون VRR لازم است؟
داشتن تلویزیون VRR دار برای استفاده از PS5 الزامی نیست و کنسول بدون آن نیز بازیها را اجرا میکند. تفاوت زمانی بیشتر دیده میشود که نرخ فریم بازی متغیر باشد و نمایشگر نتواند مانند VRR خودش را با تغییرات FPS هماهنگ کند.
اگر تلویزیون شما 4K و 60Hz باشد، همچنان میتوانید از PS5 استفاده کنید اما قابلیتهایی مانند 120Hz و VRR در اختیار شما نخواهند بود. انتخاب نمایشگر مناسب باید براساس نوع بازی و سطح تجربهای باشد که از کنسول انتظار دارید.
برای گیمرهایی که بازیهای ریسینگ، شوتر و عناوین سریع انجام میدهند، VRR میتواند اهمیت بیشتری داشته باشد. در چنین بازیهایی حرکت دوربین و اجسام سریعتر است و ناهماهنگیهای تصویری راحتتر دیده میشوند.
اگر از تلویزیون فعلی خود راضی هستید، فقط به دلیل نداشتن VRR نیازی به تعویض فوری آن ندارید. اما هنگام خرید تلویزیون جدید برای PS5، پشتیبانی از 4K، 120Hz و VRR میتواند ارزش بررسی داشته باشد.
بهترین تنظیمات VRR برای PS5 و Xbox چیست؟
بهترین تنظیمات VRR برای PS5 به مدل تلویزیون و بازی بستگی دارد اما میتوانید از تنظیمات استاندارد بهعنوان نقطه شروع استفاده کنید. در PS5، VRR را روی Automatic قرار دهید و در صورت پشتیبانی نمایشگر، 120 Hz Output را نیز فعال کنید.
برای Xbox نیز ابتدا قابلیتهای تلویزیون را بررسی کنید و Variable Refresh Rate را در بخش Video modes فعال کنید. اگر تلویزیون و بازیها با VRR سازگاری خوبی دارند، Gaming Only یا Always On میتواند مناسب باشد.
تنظیم پیشنهادی برای شروع
- رزولوشن: 4K
- نرخ نوسازی: 120Hz
- VRR: فعال
- ALLM یا Game Mode: فعال
- HDR: فعال در نمایشگر سازگار
- کابل HDMI مناسب: استفاده شود
- Apply to Unsupported Games در PS5: در صورت نیاز آزمایش شود
بهترین تنظیمات VRR برای Xbox نیز به نمایشگر بستگی دارد. اگر هنگام فعال بودن VRR دچار Flicker یا قطع سیگنال شدید، ابتدا Firmware، کابل و پورت HDMI را بررسی کنید و سپس تفاوت عملکرد VRR روشن و خاموش را در همان بازی مقایسه کنید.
چرا هنگام فعال کردن VRR تصویر چشمک میزند؟
اگر بعد از فعال کردن VRR با چشمک زدن تصویر مواجه شدهاید، ممکن است تلویزیون شما VRR Flicker داشته باشد. این پدیده در بعضی پنلها هنگام تغییر سریع نرخ فریم دیده میشود و معمولا به شکل تغییرات جزئی روشنایی در صحنههای خاص ظاهر میشود.
شدت VRR Flicker در تمام تلویزیونها یکسان نیست. نوع پنل، محدوده VRR، Firmware و نحوه پردازش تصویر میتوانند روی این رفتار تأثیر بگذارند. بعضی مدلها تقریبا بدون مشکل کار میکنند و بعضی دیگر در صحنههای تاریک حساستر هستند.
پیش از خاموش کردن دائمی VRR، Firmware تلویزیون را بهروز کنید و مطمئن شوید کنسول به پورت مناسب HDMI وصل شده است. همچنین کابل مناسب را امتحان کنید و تنظیمات HDR و Game Mode را بررسی کنید.
اگر مشکل ادامه داشت، VRR را خاموش کنید و همان بازی را با همان رزولوشن و نرخ نوسازی اجرا کنید. اگر Flicker کاملا از بین رفت، احتمالا نحوه عملکرد VRR در نمایشگر عامل اصلی است و باید براساس تجربه خودتان درباره استفاده از آن تصمیم بگیرید.
هنگام خرید تلویزیون برای PS5 و Xbox چه چیزهایی مهم است؟
اگر برای خرید نمایشگر به دنبال بهترین تلویزیون برای PS5 و Xbox هستید، بهتر است مجموعهای از مشخصات را همزمان بررسی کنید. تنها وجود VRR یا 120Hz کافی نیست و تجربه گیمینگ خوب به چند ویژگی وابسته است که باید کنار یکدیگر قرار بگیرند.
چکلیست تلویزیون گیمینگ مناسب
- رزولوشن 4K
- نرخ نوسازی 120Hz یا بالاتر
- پشتیبانی از VRR
- محدوده VRR گسترده
- HDMI 2.1
- ALLM
- Input Lag پایین
- HDR مناسب
- سازگاری با PS5 و Xbox
- عملکرد پایدار VRR
- پشتیبانی مناسب از حالتهای مختلف تصویر
محدوده VRR اهمیت ویژهای دارد. دو تلویزیون ممکن است هر دو عبارت VRR را در مشخصات خود داشته باشند اما یکی بازه وسیعتری ارائه دهد. این تفاوت زمانی اهمیت پیدا میکند که نرخ فریم بازی دائما بین محدودههای مختلف تغییر کند.
همچنین توجه داشته باشید که همه بازیها از تمام قابلیتهای نمایشگر استفاده نمیکنند. یک تلویزیون 4K با 120Hz و VRR ارزش فنی بالایی دارد اما بازی موردنظر شما ممکن است فقط 60 فریم یا حتی نرخ پایینتری ارائه کند.
اگر تلویزیون VRR نداشته باشد چه میشود؟
نداشتن VRR مانع اجرای PS5 یا Xbox نمیشود. کنسول همچنان میتواند بازیها را اجرا کند اما نمایشگر دیگر نمیتواند نرخ نوسازی خود را با تغییرات FPS هماهنگ کند. شدت تفاوت نیز به بازی و میزان نوسان نرخ فریم بستگی دارد.
در بعضی بازیها که نرخ فریم کاملا ثابت است، نبود VRR ممکن است چندان محسوس نباشد. اگر بازی روی 60 فریم قفل باشد و نمایشگر نیز 60 هرتز باشد، هماهنگی از ابتدا سادهتر است و مزیت نرخ نوسازی متغیر کمتر دیده میشود.
در بازیهایی با نرخ فریم متغیر، مزیت VRR بیشتر مشخص میشود. هرچه اختلاف میان خروجی کنسول و رفتار ثابت نمایشگر بیشتر باشد، احتمال مشاهده ناهماهنگی تصویری نیز بیشتر خواهد شد.
بنابراین VRR را میتوان یک قابلیت مهم و کاربردی برای گیمینگ مدرن دانست، اما نه یک الزام مطلق. کیفیت کلی تلویزیون، نوع بازی، نرخ فریم، رزولوشن و ویژگیهای دیگری مانند HDR و Input Lag نیز باید در تصمیمگیری لحاظ شوند.
جمعبندی؛ چرا VRR برای PS5 و Xbox مهم است؟
حالا که میدانیم قابلیت VRR چیست، میتوانیم آن را یکی از مهمترین فناوریهای نمایشگرهای مدرن برای گیمینگ بدانیم. VRR نرخ نوسازی نمایشگر را با نرخ فریم خروجی هماهنگ میکند و در شرایط مناسب باعث کاهش پارگی تصویر و Stuttering میشود.
VRR در PS5 و Xbox زمانی اهمیت بیشتری پیدا میکند که نرخ فریم بازی ثابت نباشد. PS5 و Xbox Series X و Series S از این قابلیت پشتیبانی میکنند و در کنار تلویزیون سازگار میتوانند تجربه روانتری ارائه دهند.
البته VRR باعث افزایش FPS نمیشود و محدودیت سختافزاری کنسول را برطرف نمیکند. این فناوری بیشتر روی نحوه نمایش فریمهای تولیدشده اثر میگذارد و باید در کنار 120Hz، HDMI 2.1، ALLM، Input Lag و محدوده VRR بررسی شود.
اگر تلویزیون شما از VRR پشتیبانی میکند و هنگام فعال بودن آن مشکل تصویری ندارید، استفاده از این قابلیت برای بازیهای سازگار میتواند تجربه روانتری ایجاد کند. هنگام خرید تلویزیون جدید نیز بهتر است VRR را بهعنوان بخشی از مجموعه امکانات گیمینگ در نظر بگیرید.
سوالات متداول
❓ قابلیت VRR در تلویزیون چیست؟
VRR مخفف Variable Refresh Rate است و اجازه میدهد نرخ نوسازی تلویزیون یا مانیتور با نرخ فریم خروجی کنسول تغییر کند. این هماهنگی میتواند پارگی تصویر و بعضی مکثهای ناشی از نوسان FPS را کاهش دهد و حرکت تصویر را روانتر نشان دهد.
❓ VRR در PS5 چه کاری انجام میدهد؟
VRR در PS5 نرخ نوسازی نمایشگر را با خروجی گرافیکی کنسول هماهنگ میکند. این قابلیت در بازیهایی که نرخ فریم آنها تغییر میکند اهمیت بیشتری دارد و میتواند برخی مشکلات تصویری مانند Screen Tearing و ناهماهنگی فریمها را کاهش دهد.
❓ چرا VRR برای Xbox مهم است؟
VRR برای Xbox کمک میکند تلویزیون یا مانیتور با تغییرات نرخ فریم بازی هماهنگ شود. Xbox Series X و Series S از HDMI VRR و قابلیت FreeSync پشتیبانی میکنند و میتوانند در کنار نمایشگر سازگار تجربه روانتری ارائه دهند.
❓ آیا VRR را روشن کنیم؟
اگر نمایشگر شما از VRR پشتیبانی میکند و هنگام استفاده از آن مشکل تصویری ندارید، روشن بودن VRR برای بازیهای دارای FPS متغیر میتواند مفید باشد. در صورت مشاهده Flicker یا قطع سیگنال، بهتر است سازگاری تلویزیون و کنسول را بررسی کنید.
❓ تفاوت VRR با 120 هرتز چیست؟
120 هرتز حداکثر نرخ نوسازی نمایشگر را نشان میدهد اما VRR امکان تغییر پویا در این نرخ را فراهم میکند. بنابراین 120Hz سرعت بالای تازهسازی را ارائه میدهد و VRR کمک میکند این سرعت با نرخ فریم بازی هماهنگ شود.
❓ آیا HDMI 2.1 برای VRR ضروری است؟
برای استفاده از 4K و 120Hz در PS5 و Xbox، HDMI 2.1 اهمیت زیادی دارد. اما وجود خود VRR لزوما به معنی نیاز به تمام پهنایباند HDMI 2.1 نیست و باید مشخصات دقیق تلویزیون، پورت HDMI و رزولوشن موردنظر بررسی شود.
❓ VRR چه تاثیری روی کیفیت بازی دارد؟
VRR کیفیت گرافیکی بازی را افزایش نمیدهد و باعث تولید FPS بیشتر نمیشود. تاثیر اصلی آن روی روانی و هماهنگی نمایش فریمهاست. در بازیهایی با نرخ فریم متغیر، VRR میتواند پارگی تصویر و بعضی ناهماهنگیهای حرکتی را کاهش دهد.
❓ بهترین تنظیم VRR برای PS5 چیست؟
برای شروع VRR را روی Automatic قرار دهید و در صورت پشتیبانی تلویزیون، 120 Hz Output را نیز روی Automatic بگذارید. گزینه Apply to Unsupported Games نیز قابل آزمایش است اما اگر باعث ایجاد مشکل در بازی شد، بهتر است خاموش شود.
❓ چگونه VRR را در Xbox فعال کنیم؟
مسیر کلی فعال کردن VRR در Xbox شامل Settings، General، TV & display options و Video modes است. در این بخش میتوانید Variable Refresh Rate را بررسی و آن را روی حالت مناسب مانند Always On یا Gaming Only قرار دهید.
❓ چرا هنگام فعال کردن VRR تصویر چشمک میزند؟
این مشکل ممکن است به VRR Flicker مربوط باشد که در بعضی پنلها هنگام تغییر سریع نرخ فریم رخ میدهد. بهروزرسانی Firmware، بررسی کابل و پورت HDMI و آزمایش VRR خاموش میتواند به تشخیص علت کمک کند.
❓ آیا برای PS5 تلویزیون VRR لازم است؟
خیر. PS5 بدون VRR نیز بهدرستی کار میکند. با این حال اگر بازیها نرخ فریم متغیر داشته باشند، تلویزیون دارای VRR میتواند نمایش روانتر و هماهنگتری ارائه دهد. هنگام خرید تلویزیون جدید، وجود VRR یکی از قابلیتهای مهم قابل بررسی است.
❓ تفاوت VRR و FreeSync چیست؟
VRR مفهوم کلی نرخ نوسازی متغیر است و FreeSync فناوری AMD برای اجرای این مفهوم محسوب میشود. Xbox Series X و Series S از FreeSync نیز پشتیبانی میکنند اما سازگاری واقعی تلویزیون با کنسول همچنان باید بررسی شود.