پیش‌بینی قیمت خودرو تا شب عید؛ آرامش در بازار یا طوفان گرانی؟

بازار اتومبیل به کدام سمت می‌رود؟ جدیدترین پیش‌بینی قیمت خودرو نشان می‌دهد که شوک ارزی تخلیه شده اما تغییر احتمالی فرمول قیمت‌گذاری می‌تواند معادلات را برهم بزند.

بازار خودرو در هفته‌های اخیر نوسانات شدیدی را تجربه کرده و حالا بسیاری از خریداران و فروشندگان منتظرند ببینند که در ماه‌های پایانی سال چه سرنوشتی در انتظار قیمت‌هاست. یک کارشناس صنعت خودرو معتقد است که شوک ناشی از جهش نرخ ارز در بازار تخلیه شده و اگر اتفاق غیرمنتظره‌ای رخ ندهد پیش‌بینی قیمت خودرو تا شب عید حاکی از ثبات نسبی خواهد بود. البته این ثبات مشروط به عدم افزایش مجدد نرخ دلار است و هرگونه تکانه ارزی می‌تواند دوباره نمودارها را صعودی کند.

بحث داغ این روزها تنها محدود به نوسان قیمت خودرو نیست و زمزمه‌های تغییر شیوه قیمت‌گذاری نیز به گوش می‌رسد. منتقدان وضعیت فعلی بر این باورند که فریز کردن قیمت‌ها زیان هنگفتی به خودروسازان تحمیل کرده و اهداف سیاسی نباید بر منطق اقتصادی اولویت داشته باشد. با این حال تصمیم‌گیری نهایی همچنان به تشخیص انحصاری بودن یا نبودن بازار بستگی دارد.

نقش شورای رقابت در تعیین فرمول جدید

سخنگوی وزارت صنعت، معدن و تجارت اخیراً اعلام کرده که طبق برنامه هفتم توسعه چیزی به نام قیمت‌گذاری وجود ندارد مگر برای کالاهایی که انحصاری تشخیص داده شوند. این یعنی توپ در زمین شورای رقابت است. اگر این شورا همچنان بازار خودرو را انحصاری بداند فرآیند قیمت‌گذاری دستوری ادامه خواهد یافت اما در غیر این صورت ممکن است شاهد آزادسازی قیمت‌ها باشیم.

مرتضی شجاعی کارشناس بازار خودرو می‌گوید این صحبت‌ها تازگی ندارد و تا امروز رویه ثابت بوده است. او معتقد است نگرانی اصلی سیاست‌گذاران جلوگیری از تلاطماتی شبیه به بازار ارز در صنعت خودرو است. به همین دلیل است که موافقان روش فعلی سعی کرده‌اند با کنترل دستوری از شوک‌های ناگهانی جلوگیری کنند حتی اگر این کار به زیان تولیدکننده تمام شود.

بیشتر بخوانید

• هشدار رئیس اتحادیه نمایشگاه‌داران درباره حواله‌های خودرو: مراقب خالی‌فروشی باشید
• سخنگوی وزارت صمت: حذف قیمت‌گذاری دستوری خودرو به شورای رقابت بستگی دارد
• سخنگوی کمیسیون تلفیق بودجه خبر داد: تعرفه 4 درصدی برای همه خودروهای وارداتی در سال 1405

خطرات آزادسازی قیمت برای مصرف‌کننده

آیا سپردن قیمت به مکانیزم عرضه و تقاضا تمام مشکلات را حل می‌کند؟ برخی تصور می‌کنند اگر قیمت کارخانه به قیمت کف بازار نزدیک شود دست دلالان کوتاه شده و خودروساز سود می‌کند. اما کارشناسان نسبت به این دیدگاه هشدار می‌دهند. شجاعی تأکید می‌کند که نباید هر قیمتی که در بازار پرتلاطم کشف شد مستقیماً به جیب خودروساز برود.

گاهی اوقات جهش قیمت در بازار ناشی از هیجانات کاذب ارزی یا توقف خط تولید به دلیل نبود قطعه است. در چنین شرایطی منطقی نیست که خودروساز از تورم و ناکارآمدی خط تولید خود سود ببرد. اگر تولیدکننده ذی‌نفع تورم شود ممکن است به قیمت تحمیل زیان عمومی به مردم دست به سودجویی بزند. بنابراین حتی در صورت حذف قیمت‌گذاری دستوری نظارت دقیق و سیاست‌های مالیاتی برای کنترل بازار ضروری است.

وضعیت بازار در ماه‌های آینده

سوال اصلی مردم این است که آیا گرانی ادامه دارد؟ تحلیل‌گر بازار خودرو در پاسخ به این پرسش می‌گوید اگر نرخ دلار در کانال فعلی باقی بماند و شوک جدیدی وارد نشود پیش‌بینی قیمت خودرو افزایش عجیب‌وغریبی را نشان نمی‌دهد. معمولاً در دو ماه پایانی سال قیمت‌ها نزولی نمی‌شوند اما دست‌کم می‌توان انتظار داشت که شیب تند افزایش قیمت‌ها متوقف شود.

در نهایت همه چیز به ثبات اقتصاد کلان گره خورده است. اگر دلار جهش کند فنر قیمت خودرو نیز رها خواهد شد و سیاست‌های کنترلی تنها می‌توانند تا حدی اثرات آن را مدیریت کنند. اما در شرایط فعلی به نظر می‌رسد اثرات جهش‌های اخیر در قیمت نهایی بازار تخلیه شده و فعلاً بازار در فاز انتظار و تماشای نرخ ارز قرار دارد.