خطوط سفید

تبعیض دیجیتال در سایه خطوط سفید؛ اینترنت برای همه یا عده‌ای خاص؟

با وجود شرایط حساس کشور و قطع اینترنت بین‌الملل، عده‌ای با استفاده از خطوط سفید سایه نابرابری‌های دیجیتال را پررنگ و آشکار کرده‌اند.

با عنایت به آخرین اخبار داخلی، در دوره‌های بحران سیاسی و جنگ، مسدود شدن دسترسی عمومی به اینترنت بین‌الملل با هدف حفظ امنیت ملی صورت می‌گیرد. اما تداوم این وضعیت نه‌تنها موجب نارضایتی گسترده کاربران می‌شود بلکه زیان‌های چند هزار میلیاردی به کسب‌وکارهای آنلاین وارد می‌کند. در همین حال، گزارش‌ها از تداوم دسترسی برخی افراد از طریق خطوط سفید اشاره دارد که گمانه‌های مربوط به شکل‌گیری اینترنت طبقاتی را تقویت کرده و حساسیت افکار عمومی را افزایش داده است.

فهرست مطالب

پشت پرده خطوط سفید و دسترسی ویژه به اینترنت

در هر زمان که وضعیت کشور رنگی از نا‌آرامی، اعتراض یا جنگ به خود می‌گیرد، نخستین واکنش مسئولان سایبری و امنیتی، فشار دادن دکمه قطع اینترنت است. تجربه‌ سال‌های گذشته نشان داده که هرگاه سایه بحران بر سر کشور سنگین می‌شود، دسترسی همگانی به اینترنت بین‌الملل یا به‌کلی قطع می‌شود یا به‌شدت محدود. نتیجه این اقدام موجی از سردرگمی و نارضایتی است؛ کاربران از ارتباط بازمی‌مانند، تجارت دیجیتال از هم می‌پاشد و هزاران کسب‌وکار خرد که بر ستون اینترنت ایستاده‌اند، ناگهان در خاموشی غرق می‌شوند.

اما در همین هنگامه‌ خاموشی شبکه، گروهی خاص از کاربران همچنان به اینترنت بین‌الملل دسترسی دارند. آن‌ها از طریق کانال‌هایی موسوم به خطوط سفید به جهان آنلاین متصل‌ هستند. ابتدا تصور می‌شد این امتیاز محدود به اصحاب رسانه و کارشناسان فنی برای حفظ جریان اطلاع‌رسانی باشد، اما گزارش‌ها و شواهد به تدریج نشان داد که دامنه‌ آن فراتر رفته و ورزشکاران، هنرمندان، اینفلوئنسرها و حتی برخی افراد نزدیک به نهادهای خاص نیز از این مسیر استفاده می‌کنند.

در چنین شرایطی، اصطلاح اینترنت طبقاتی دیگر یک شعار رسانه‌ای نیست، بلکه بازتاب واقعیتی تلخ است که مرز میان مردم و خواص را در فضای دیجیتال نیز عیان می‌کند. در این خصوص منتقدان می‌پرسند اگر دسترسی آزاد به اینترنت تهدیدی علیه امنیت ملی است، چگونه ممکن است همان اینترنت برای گروهی از افراد بی‌خطر تلقی شود؟ عدالت اقتضا می‌کند یا همه از این حق بهره‌مند باشند یا هیچ‌کس؛ وگرنه امنیت گزینشی جز بی‌اعتمادی عمومی چیزی به‌دنبال ندارد.

همچنین بخوانید

هشدار نسبت به فرسایش اعتماد عمومی

مازیار نوربخش، رئیس کمیسیون تحول اتاق تهران در این زمینه تأکید کرد: «اگر هدف حفظ امنیت است، چطور این تبعیض توجیه می‌شود؟ تداوم دسترسی برای عده‌ای خاص در حالی که عامه مردم و کسب‌وکارها در بن‌بست هستند، از منظر عدالت و کارایی اقتصادی پذیرفتنی نیست.» او هشدار داد که استمرار چنین روندی اعتبار نهادهای تصمیم‌گیر را تضعیف و پایه‌های اعتماد اجتماعی را سست می‌کند، زیرا وقتی بخش زیادی از جامعه احساس کند بازی در زمین نابرابر جریان دارد، حتی بهترین سیاست‌ها هم اثرگذاری خود را از دست می‌دهند.

بسیاری از صاحبان کسب‌وکارهای اینترنتی گفته‌اند که فعالیتشان به طور کامل متوقف شده و زیان‌های مالی سنگینی متحمل شده‌اند. برخی دیگر که عزیزانی در خارج از کشور دارند، از نبود امکان ارتباط و اضطراب دائمی درباره سلامت خانواده‌های خود سخن می‌گویند. دانشجویان نیز از محرومیت در دسترسی به منابع بین‌المللی و مقاله‌های علمی گلایه دارند.

فروپاشی تاب‌آوری اقتصادی و اجتماعی

رضا الفت‌نسب، رئیس اتحادیه کشوری کسب‌وکارهای مجازی وضعیت فعلی بازار را حالت جنگی و معیشت‌محور توصیف کرده است. او با انتقاد از نبود شفافیت، پاسخگویی و فقدان پروتکل‌های حمایتی در دوران بحرانی گفت: «تداوم قطع اینترنت بدون ارائه‌ جبران‌های مشخص، تاب‌آوری کسب‌وکارهای کوچک را به مرز نابودی کشانده است. دولت‌ها در جهان به‌محض وقوع اختلال، بسته‌های حمایتی فعال می‌کنند اما در کشور ما حتی یک نقشه‌راه اضطراری وجود ندارد.»

الفت‌نسب با وجود قدردانی از سکوهای بزرگ فروش آنلاین برای حفظ جریان توزیع کالاهای اساسی، هشدار داد که نادیده‌گرفتن زیست‌بوم دیجیتال، در نهایت به رکود اشتغال، فرار سرمایه و مهاجرت نیروی جوان منجر می‌شود. در همین حال، سخنگوی دولت در نخستین نشست خبری خود پس از آغاز جنگ رمضان اعلام کرد که برای آن دسته از افرادی که می‌توانند صدای خود را به گوش دیگران برسانند، امکاناتی فراهم شده است و بنابراین اینترنت آن‌ها فعال مانده است.

این توضیح اما پرسش تازه‌ای بر سر زبان‌ها انداخت: بر چه اساسی تعیین می‌شود چه کسی حق رساندن صدا دارد و چه کسی باید در خاموشی بماند؟

32 دیدگاه
بازخورد درون خطی
مشاهده همه نظرات

ریاست محترم متولی فضای مجازی
با سلام
فقط چند شبکه اجتماعی را در صورت امکان قطع کنید.

محدودیت‌های گسترده و طولانی‌مدت اینترنت در شرایط فعلی کشور، تبعات اقتصادی و اجتماعی قابل‌توجهی ایجاد کرده است که نمی‌توان از کنار آن‌ها عبور کرد. اینترنت امروز بخشی جدایی‌ناپذیر از چرخه معیشت، اشتغال و فعالیت اقتصادی است و اختلال در آن مستقیماً بر زندگی میلیون‌ها نفر اثر می‌گذارد.

در روزهای اخیر، توقف یا محدودسازی دسترسی‌ها باعث از کار افتادن کسب‌وکارهای آنلاین، مسدود شدن حساب‌های کاری، ناتوانی در برداشت از حساب‌های ارزی، توقف پروژه‌های بین‌المللی و خالی شدن حساب‌های مرتبط با درآمدهای دلاری شده است. این وضعیت، هم‌زمان با افزایش شدید قیمت کالاها و خدمات، فشار مضاعفی بر اقشار مختلف جامعه وارد کرده و بخش قابل‌توجهی از فعالیت‌های شغلی را تعطیل یا نیمه‌تعطیل کرده است.

نسبت دادن اعتراضات اقتصادی و اجتماعی به اینترنت یا ارتباطات کاری، تحلیل دقیقی از واقعیت موجود نیست. نارضایتی‌های اجتماعی ریشه در شرایط اقتصادی، معیشتی و مدیریتی دارند و قطع اینترنت، نه مانع شکل‌گیری آن‌ها می‌شود و نه علت اصلی آن‌هاست. در بهترین حالت، این اقدام فقط برای مدت کوتاهی سرعت اطلاع‌رسانی را کاهش می‌دهد؛ در حالی که اخبار، روایت‌ها و تحلیل‌ها به‌سرعت از مسیرهای غیررسمی و دهان‌به‌دهان منتقل می‌شوند.
از سوی دیگر، خسارت اقتصادی ناشی از قطع اینترنت که برآوردها از ارقام بسیار بالا حکایت دارد قابل مقایسه با خسارت‌های محدود و موردی برخی ناآرامی‌ها نیست. آسیب به کسب‌وکارها، کاهش اعتماد عمومی، توقف جریان درآمدی خانواده‌ها و تضعیف فضای اقتصادی کشور، پیامدهایی است که در میان‌مدت و بلندمدت می‌تواند نارضایتی را تشدید کند.

در این شرایط، تصمیم‌گیری برای معیشت و کسب‌وکار مردم، در حالی که ابزارهای ارتباطی و کاری آن‌ها به‌طور گسترده محدود شده، پرسش‌برانگیز است. نمی‌توان انتظار ثبات اقتصادی و اجتماعی داشت، در حالی که امکان کار، ارتباط حرفه‌ای و دسترسی‌های مالی مختل شده است.قطع اینترنت راه‌حل پایدار برای مدیریت اعتراضات یا مسائل اجتماعی نیست و نمی‌توان آن را به‌عنوان گزینه‌ای دائمی یا تکرارشونده در نظر گرفت. تفکیک دقیق مسائل امنیتی از فعالیت‌های اقتصادی و ارتباطات کاری، ضرورتی اجتناب‌ناپذیر است.

انتظار می‌رود:
اینترنت به‌صورت کامل و پایدار برقرار شود؛
در صورت وجود شرایط خاص، طرحی شفاف، محدود و زمان‌دار اجرا شود؛
دسترسی‌های بانکی، ارزی و کاری بدون اختلال حفظ گردد؛
تصمیمات به‌گونه‌ای اتخاذ شود که هزینه آن مستقیماً بر معیشت مردم تحمیل نشود.
تداوم این وضعیت، نه‌تنها مشکلات موجود را حل نمی‌کند، بلکه به تعمیق نارضایتی و بی‌اعتمادی منجر خواهد شد.

خسارتهای جنگ به ایران تا این لحظه با احتساب ضررهای قطع اینترنت 20 میلیارد دلار. خسارات امریکا 20 میلیارد دلار. اما بیست میلیارد دلار واسه ما صدبرابر اونا ارزش داره. یعنی تا 50 سال بعد اگر همین الان جنگ تموم شه کار داریم

کنتور نمی اندازه که اصلا خسارت ایران 500 میلیارد

شاید باورت نشه ولی آمریکا اصلا هزینه مالی براش مهم نیست. مثل سرمایه گذاری بلندمدت میبینه

اینترنت قطع کردن میگن بخاطر امنیت بوده از هر طرف شایعه میاد اینترنت بین المللی‌ تا چند ماه حدودا ۸ ماه وصل نمیشه هیچ کسی نیست جوابگو باشه بگه شایعه هست یا نه
ایران اینترنشنال میگه کلا اینترنت بین المللی‌ دیگه وصل نمیشه خبرگزاری های ایرانی هم مثل همیشه لال شدن

ایران اینترنشنال یک رسانه اسرائیلی است و هدفش بهم ریختن روح و روان مردم و تشویش اذهان عمومی.
ایران اینترنشنال در تلاش هست اینترنت وصل بشه که به اهداف کثیفش برسه همین. ایران اینترنشنال دلسوز مردم ایران نیست خیالت راحت.
اینترنت بین المللی بعد از جنگ وصل خواهد شد و مردم بهتره صبور باشند.

اگه کسی ایران اینترنشنال میخواد می‌تونه با ماهواره ببینه. قطع نت فقط ضرر مالی به همه زده

به خبر های توی بله و روبیکا داره دست به دست میشه اگه راست باشه که اینترنت تا چند ماه دیگه هم وصل نمیشه که هیچ بسته های اینترنتی هم ۳ برابر میشه

نمی‌دونم کی قراره اینترنت وصل شه. از کار و زندگی افتادیم. هر روز صبح به این امید بلند میشیم که اینترنت وصل بشه اما نمیشه.

الان زیر ۱ درصد به اینترنت بین‌الملل دسترسی دارند این آماریه که منتشر شده ، سوالی که مطرح میشه اینه که با وجود قطعی ۹۹ درصدی دسترسی چه کسانی هستن که اطلاعات کشور رو به بیرون مخابره میکنن و جای فرمانده های نظامی کشور رو لو میدن؟
قطعا این جاسوس ها در بین اون ۹۹ درصد نیستن.

جاسوسها خودی هستن ما بیچاره ها با قطع نت فقط داریم زجر می کشیم خدا لعنتشون کنه با هر اتفاقی اول نت رو قطع می کنن

گجت نیوز در انتشار پیام ها سانسور نکنید لعنتی ها

تو رو خدا ببین کیا دارن کشورو می گردونن توی کره ی شمالی اینترنت مردم عادی بهتره بگم اونا اصلا نمی دونن شبکه ی جهانی اینترنت چیه چون در دسترسشون نبوده فقط کیم و اعضای خانواده به اینترنت بین الملل متصل هستن باقی باید با نت ملی بسازن

امام علی: حکومت با کفر میمونه اما نه باستم

حدیث رو چرا تحریف میکنی؟
گفت حکومت شاید بتواند مدتی با گناه ادامه دهد. اما با ظلم نه
بدترین ظلم هم کفر و شرک در حق خودت و بیراهه کشیدن دیگران هست دوست عزیز

ناشناس تفسیر شیطانی از احادیث نکن . بیسواد

من موندم که چجوریه کشورهای مقابل هیچ کدوم اینترنت رو قطع نکردن فقط ملت ما هست که سریع اینترنت روشون بسته میشه…ما ایرانیا هممون تعصب خاکمونو میکشیم ولی باور کنین که این وضعیت باعث شده ماهایی که درامدمون وابسته به اینترنت باشه کلا در تنگنا باشیم ….از مسئولان التماس نمیکنم ولی تقاضا دارم که حقی که از ما گرفتن و اینترنت رو قطع کردند دوباره وصل کنند فک کنن که ما هم از نزدیکان خودشونیم که همشون با سیمکارت سفید دم به دیقه توییت میزارن

مسئولین مفت خور یک درصد به فکر مردم نیستن

این مارا اذیت و ناراحت میکنه اگه قطعه باید برای همه باشه

در تمام دنیا معمولا جاسوسان افرادی هستند که اعتماد به آنها بشدت بالاست و در نقاب دوست ، همکار ، فامیل و همسر نزدیک به مهره های مهم هستند. صد در صد همین هایی که سیمکارت سفید هدیه گرفتند تعداد زیادشون جاسوس هستند و در حال ارسال و دریافت اطلاعات هستند ولی چون حرفه ای هستند اعتماد صد در صدی به اینها وجود داره که اینها از خودمون هستند ولی همیشه ضریه های سخت و مرگبار را از همین خودی ها می خورین.مردم عادی نه جاسوس هستند نه اطلاعات ارسال و دریافت میکنند در اینترنت نیازهای روزمره خودرا برطرف میکنند.

لطفاً اگه تریبون دارید برید یه مصاحبه بکنید اینا تا جلوی مردم بازخواست نشن یه جوری رفتار میکنن انگار نه انگار اینترنت قطعه

باید صبر کرد ببینیم تا 3 ماهه دیگه نتیجه جنگ چه خواهد شد
ان شاء الله با شکست آمریکای جنایتکار به پایان خواهد رسید

تا اون موقع ما به اینترنت نیاز داریم.

جدی میفرماید؟
آمریکای جنایتکار که مدتهاست شکست خورده
البته توی ایتا و بله 😅😅

ناو آبراهام که دمش رو گذاشت رو کولش و فرار کرد
پایگاه هاش که داره تبدیل به زمین مناسب برای کشاورزی میشه
پدافندش هم با استراتژی پهپادی زیاد ایران از کار افتاد
نفتکش هاش هم غرق شد و تنگه هرمز هنوزم بسته است
و از همه مهم تر تل آویو هم هر روز همین طور داره موشک باران میشه
هنوزم فکر میکنی آمریکا برنده این جنگ هست؟؟

ترامپ با دامادش دعواش شده . قراره دخترش طلاق بدند . . بوی خیانت میاد ! دخترش قهره از زمان شروع جنگ اومده خونه ترامپ . خیلی اوضاع خیته

زهی خیال باطل انشاالله

تبعیض بین مردم و خواص از خصوصیات بارز نظام جمهوری اسلامی میباشد.
اینها هیچ وقت ملت رو به سود و منفعت خودشون ترجیح نمیدن.
نمیدونم این مردم چی دیدن که باز پای اینا میمونن

ماهی یک میلیون تومن کالا برگ با 500% تورم 🙁

امیدوارم هر کی در این بحران نبود اینترنت به اون وصله یک موشک تاماهاک یا هل فایر بش اصابت کنه!

سیر از گشنه خبر نداره
سواره از پیاده خبر نداره
ملبس از برهنه خبر نداره
خانه دار از بی خانمان خبر نداره
این داستان ادامه داره….😔😔

تجربه هم ثابت کرده کسانی میتونن امنیت رو به خطر بندازن که دسترسی به اطلاعات طبقه بندی شده داشته باشند که از قضا تو کشور ما همه اینا خط سفید دارند و خواهند داشت

32
0
در بحث شرکت کنیدx