گجت نیوز آخرین اخبار تکنولوژی، علم و خودرو 
دریفت زدن تجربهای هیجانانگیز است که بهایی سنگین به همراه دارد. در این مطلب نگاهی دقیق به آسیبهای دریفت به خودرو و تأثیر آن بر سلامت قطعات فنی انداختهایم.
تأثیر غیرقابلانکار مجموعه فیلمهای «سریع و خشن»، بهویژه پس از اکران قسمت سوم در سال ۲۰۰۶ فرهنگ رانندگی جهان را دگرگون کرد و دریفت را از یک سبک رانندگی زیرزمینی در ژاپن به یک رشته ورزشی مهیج تبدیل نمود. در این هنر نمایشی راننده با تکنیک بیشفرمانی، تعادل خودرو را در پیچها برهم میزند تا با لغزشی کنترلشده، امتیازات داوری را از آن خود کند.
با این حال، دستیابی به این هیجان بیهزینه نیست؛ چرا که آسیبهای دریفت به خودرو بسیار فراتر از ساییدگی لاستیکهاست. شناخت دقیق این آسیبها به رانندگان کمک میکند تا پیش از ورود به این سرگرمی پرهزینه، از استهلاک سریع قطعات حیاتی و هزینههای گزاف تعمیرات آگاه باشند و با نگاهی واقعبینانه به این ورزش بپردازند.
بررسی علمی آسیبهای دریفت به خودرو
لغزیدن در پیچها با چرخهایی که دود غلیظی از اصطکاک لاستیک با آسفالت ایجاد میکنند، از دید تماشاگران و رانندگان مبتدی بسیار جذاب و هیجانانگیز به نظر میرسد و بازار خودرو نیز با درک این اشتیاق، مدلهایی را معرفی کرده است که برای شروع دریفت طراحی شدهاند یا قابلیتهای اولیهای برای این کار دارند.
اما حقیقت این است که اجرای مداوم چنین مانورهایی، فشار عظیمی به تکتک اجزای حیاتی خودرو وارد میکند. این دقیقاً همان نقطهای است که قوانین سختگیرانه فیزیک دنیای واقعی شامل اصطکاک جنبشی، نیروهای گریز از مرکز، گشتاور پیچشی و قوانین حرکت نیوتون با ساختار مهندسیشده خودرو برخورد میکنند و در صورت عدم توجه، میتوانند پیامدهای مخرب و پرهزینهای را برای مالک خودرو رقم بزنند.
سیستم انتقال قدرت، دیفرانسیل، گیربکس، موتور، سیستم تعلیق، ترمزها، فرمان، و حتی سیستمهای خنککاری در دریفت همگی به صورت همزمان در وضعیتی بحرانی قرار میگیرند. اگر به فکر دریفتکشی در پیچها هستید، باید آگاه باشید که این هیجان، بهای سنگینی از نظر فنی و مالی دارد.
- ۵ باور اشتباه درباره گیربکس دستی که باید فراموش کنید
- تفاوتهای بنیادین روغن موتور مسافت بالا و نوع عملکرد طولانی آن چیست؟
- طول عمر استاندارد گیربکس اتوماتیک چند کیلومتر است؟
- آیا قرار دادن دست روی دنده باعث فرسودگی گیربکس دستی میشود؟
استهلاک تایرها و رینگها
یک از بارزترین آسیبهای دریفت به خودرو، فرسودگی پیشازموعد تایرها و تاب برداشتن رینگهاست؛ چرا که فشار وارده به دیواره تایر در حین دریفت، چندین برابر رانندگی معمول در اتوبان است. در فرآیند دریفت، دمای لاستیکها به سرعت به حدود ۱۲۰ درجه سانتیگراد میرسد. وقتی دما به مرز ۹۰ درجه سانتیگراد میرسد، این گرمای شدید باعث نرم شدن غیرطبیعی ترکیب شیمیایی لاستیک شده و یکپارچگی ساختاری آن را کاملاً به خطر میاندازد.
اگرچه لاستیکهای اختصاصی برای دریفت با مقاومت حرارتی بالاتر تولید شدهاند، اما این تایرها نیز بسیار گرانقیمت هستند و طول عمر آنها در مقایسه با تایرهای استاندارد بسیار محدود است. رینگهای فلزی آلیاژی نیز اگرچه توان تحمل دمای بالا را دارند، اما نباید فراموش کرد که نیروهای جانبی مداوم، ضربههای ناگهانی و فشارهای عرضی غیرمتعارف میتوانند باعث تغییر شکل، خم شدن و یا حتی شکستن رینگها شوند.
آسیبهای دیفرانسیل و سیستم انتقال قدرت
فراتر از لاستیک، سایش و آسیب شدید به دیفرانسیل و مجموعه انتقال قدرت یکی از چالشهای اصلی دریفت است. استفاده از تکنیکهای تهاجمی مانند «ضربه به کلاچ»، باعث میشود مجموعه کلاچ و فلایویل به دلیل اصطکاک شدید، مستعد گرم شدن بیش از حد و در نهایت سوختن شوند.
تغییرات ناگهانی و خشن جهت حرکت خودرو در کنار دور موتورهای بسیار بالا که تا نزدیکی ردلاین RPM کشیده میشوند، نوسانات گشتاور بسیار تندی تولید میکنند که قطعاتی مانند اکسلها، پلوسها و چرخدندههای گیربکس برای تحمل این ضربات متوالی طراحی نشدهاند.
در واقع مهم نیست از چه نوع دیفرانسیلی استفاده میکنید، فشاری که دریفت به این مجموعه وارد میکند، باعث میشود همه قطعات بهمراتب سریعتر از حد استاندارد فرسوده شوند. استفاده از واسکازینهای با گرید حرارتی بالا و تعویض زودتر از موعد روغن گیربکس و دیفرانسیل در خودروهای دریفت، امری حیاتی برای به تعویق انداختن خرابیهای فاجعهبار است.
فشار به سیستم تعلیق و فرمان
حرکت مداوم و عرضی خودرو در پیچها، سیستم تعلیق و فرمان را تحت فشار نیروهای جانبی قرار میدهد که برای آن طراحی نشدهاند. انتقال وزن متوالی و شدید در حین پیچیدن، به مفاصل، بوشها و سیبکها آسیب جدی میزند و به مرور باعث شل شدن آنها میشود، بهطوریکه سیستم تعلیق دیگر نمیتواند عملکرد دقیق و مهندسیشده اولیه خود را حفظ کند. کمکفنرها نیز که در جریان دریفت دائماً فراتر از حد تحمل خود تحت فشار قرار میگیرند، خیلی زود مستهلک میشوند.
نکته فنی دیگر این است که با گرم شدن شدید روغن کمکفنرها بر اثر بازی مداوم، واشرهای داخلی تخریب میشوند که این امر باعث برهم خوردن تنظیمات دقیق چرخها میشود و در نهایت هندلینگ خودرو را بهشدت کاهش میدهد.
لرزش چرخ ناشی از قطعات شل و مستهلکشده نیز نگرانی جدی دیگری است که در سرعتهای بالا میتواند کنترل خودرو را غیرممکن کند. استفاده از قطعات تقویتی مانند بوشهای پلیاورتان سخت، میتواند مقداری از این تنشها را جذب کند اما فشار اصلی همچنان بر بدنه و اتصالات وارد میشود.
تأثیر بر شاسی و سیستم ترمز
فراتر از سیستم تعلیق، همه این فشارها تأثیر ماندگار و مخربی بر شاسی خودرو دارند. نیروهای جانبی شدید و مداوم در طول زمان باعث خستگی فلز و در نهایت خم شدن یا ترک خوردن شاسی میشوند، بهویژه اگر هیچگونه تقویتکنندهای مانند میلههای مهاربند یا قفس ایمنی که به افزایش سفتی شاسی کمک میکنند، وجود نداشته باشد.
شاسی استاندارد یک خودروی خیابانی برای جذب تنشهای منطقی طراحی شده و نه نیروهای جانبی بیوقفه دریفت. استفاده صحیح از ترمز دستی عنصر کلیدی یک دریفت مناسب است، اما باید دانست که هر بخش از سیستم ترمز شامل اهرم دستی، کالیپرها و دیسکها در این مسیر آسیب میبیند.
به همین دلیل، تعویض ترمز دستی استاندارد با یک ترمز دستی هیدرولیکی در میان دریفتبازان حرفهای توصیه میشود، چرا که نمونههای هیدرولیکی دوام و دقت بیشتری دارند؛ بنابراین اگر قصد دارید بهصورت مستمر دریفت کنید، برنامه ارتقای ترمز و استفاده از لنتهای سرامیکی با تحمل دمای بالا را در اولویت قرار دهید.
- این شاید بدترین روش برای آببندی موتور خودروی صفر باشد
- عمر مفید شمع خودرو چقدر است و چه زمانی باید شمعها را تعویض کنیم؟
- بهترین زمان برای تعویض روغن خودرو؛ همه روزها یکسان نیستند!
- بررسی سیستم استارت استاپ خودرو؛ راهنمای جامع مزایا، معایب و کاربرد
فشار بر موتور و سیستم خنککاری
یکی دیگر از آسیبهای دریفت به خودرو فشار به موتور و گیربکس است. نوسانات سریع دریچه گاز همراه با دور موتور فوقالعاده بالا، باعث ایجاد اصطکاک داخلی، دمای بسیار بالا و سایش مضاعف روی رینگهای پیستون، دیواره سیلندرها و سوپاپها میشود. این فشار مداوم، روغن موتور را سریعتر از حالت عادی تخریب و اکسیده میکند.
علاوه بر این، سطح روغن در کارتل به دلیل نیروهای جانبی ناشی از لغزیدن خودرو مدام در حال تغییر است و از لوله مکش دور میشود که میتواند باعث کمبود لحظهای روغن در موتور و در نتیجه آسیبهای جبرانناپذیر به یاتاقانها شود.
در نهایت، سیستم خنککاری موتور نیز به دلیل دریفت تحت فشار شدید قرار میگیرد و افزایش دمای مداوم میتواند منجر به سوختن واشر سرسیلندر، ترک خوردن شلنگها و نشت مایع خنککننده شود؛ بنابراین، اطمینان از ظرفیت بالای سیستم خنککاری (استفاده از رادیاتورهای بزرگتر و فنهای تقویتشده) برای دفع گرمای اضافی حیاتی است.
نتیجهگیری نهایی و توصیههای ایمنی
نگهداری صحیح، ارتقاهای مهندسیشده و انجام این ورزش در پیستهای تخصصی، تنها راه لذت بردن از دریفت بدون نابود کردن خودروی شماست. تمامی قطعات فنی از دیفرانسیل گرفته تا اجزای ظریف موتور، در محیط دریفت در شرایطی فراتر از محدوده کاری مجاز کار میکنند و اگر شما آگاهی کامل نسبت به این فشارها نداشته باشید، خودروی شما پس از مدت کوتاهی به مجموعهای از قطعات فرسوده و نیازمند تعمیرات اساسی تبدیل خواهد شد.
هرگز توصیه نمیشود با خودروی استاندارد و در محیطهای شهری و کنترلنشده دریفت کنید؛ چرا که علاوه بر حفظ ایمنی جان خود و دیگران، مانع تحمیل هزینههای سنگین تعمیرات به خودرو خواهید شد. پیشنهاد میشود پیش از اقدام به هرگونه دریفت، لیست کاملی از قطعات مستهلکشده تهیه کرده و بودجهای جداگانه برای بازسازی سیستم تعلیق و تعویض دورهای مایعات فنی (روغن موتور، واسکازین گیربکس و روغن ترمز) کنار بگذارید تا با نقص فنی خطرناک ناشی از آسیبهای دریفت به خودرو مواجه نشوید.