ایران با تکیه بر فناوری موشک Silkworm که در دهه ۱۹۸۰ از چین دریافت کرد، توانست یک نیروی موشکی ساحلی قدرتمند و بازدارنده در منطقه خلیج فارس ایجاد کند.
همکاریهای ایران و چین، فراتر از روابط اقتصادی و فروش نفت، دارای ابعاد نظامی عمیقی است که دههها قدمت دارد. این رابطه پایهای برای توسعه قابلیتهای دفاعی ایران، از جمله موشکهای کروز ضدکشتی و سامانههای پدافند هوایی، فراهم کرده است. چین با ارائه فناوری، قطعات و طرحهای صنعتی، به ایران در ساخت یک صنعت دفاعی بومی و پیشرفته کمک شایانی کرده است.
همکاری نظامی ایران و چین در دهه ۸۰ میلادی
در دهه ۱۹۸۰ و در اوج جنگ با عراق، ایران با تحریمهای تسلیحاتی غرب مواجه بود. در این دوره، چین به عنوان یک تامینکننده جایگزین وارد عمل شد و تجهیزاتی نظیر تانک، توپخانه، هواپیما و فناوری موشکی را فراهم آورد. این کمکها برای ایران جهشی تکنولوژیک ارزشمند بود که راه را برای توسعه تسلیحات بومی هموار کرد.
تحولآفرینی موشک Silkworm و نیروی موشکی ساحلی ایران
شاید مهمترین کمک فناورانه چین به ایران در زمینه نظامی، موشکهای ضدکشتی بود. ایران ابتدا موشکهای HY-2 Silkworm چینی را به دست آورد و سپس به فناوری موشکهای C-801 و C-802 دست یافت. موشک C-802 اساس فنی موشک کروز ضدکشتی نور (Noor) ایران را تشکیل داد؛ موشکی زیرصوت که در ارتفاع پایین پرواز میکند و از هدایت راداری پایانی بهره میبرد.
ایران با توسعه خانواده بزرگی از موشکهای ساحلی و کشتیپرتاب، در تنگه هرمز و خلیج فارس محیطی ضد دسترسی (anti-access) ایجاد کرده است. باتریهای موشکی متحرک ایران، با قابلیت مخفی شدن در امتداد خط ساحلی، شلیک و جابجایی سریع برای جلوگیری از ضدحمله، تهدیدی جدی و مداوم به شمار میروند.
این تهدید صرفاً تئوریک نیست؛ در سال ۲۰۰۶، حزبالله با استفاده از موشک ضدکشتی خانواده C-802 تامینشده توسط ایران، به ناوچه INS Hanit اسرائیل حمله کرد. این حادثه که منجر به کشته شدن چهار ملوان شد، نشان داد موشکهای کروز ساحلی نسبتاً ارزانقیمت چگونه میتوانند ناوهای جنگی پیشرفته را تهدید کنند.
نقش چین در تقویت پایگاه صنعتی موشکی ایران
چین در تقویت پایگاه صنعتی ایران، بهویژه برای تولید موشک، نقش حیاتی دارد. ایران برنامه موشکهای بالستیک بومی قابل توجهی توسعه داده است، اما ساخت موشکهای پیچیده نیازمند مقادیر زیادی قطعات و مواد اولیه است.
محصولات تجاری و دوگانه (dual-use) چینی به ایران کمک میکنند تا تحریمها را دور بزند؛ اینها شامل الکترونیک، ریزپردازندهها، ابزارهای ماشینی و مواد مفید برای سوخت موشکهای جامد میشوند.
- پشت پرده حمایت چین از روسیه؛ این کشور چه چیزی از مسکو میگیرد؟
- اعتراف رسانه آمریکایی به کارآمدی راهبرد ایران در جنگ؛ الگویی برای مقابله چین با آمریکا
منافع متقابل و استراتژی منطقهای دو کشور
این رابطه جنبه معاملاتی نیز دارد؛ چین در ازای حمایتهایش به ذخایر عظیم انرژی ایران و نفت خام آن دسترسی پیدا میکند، حتی با وجود تحریمهای آمریکا. همچنین، ایران به منافع گستردهتر چین در پیچیده کردن استراتژی آمریکا در خاورمیانه و منحرف کردن منابع آن از اقیانوس آرام کمک میکند.
پشتیبانی غیرمستقیم چین به ایران کمک میکند تا تسلیحات نسبتاً ارزانقیمتی را که برای خنثی کردن تلاشهای آمریکا در منطقه نیاز دارد، حفظ کند و بدین ترتیب، واقعیتی ناخوشایند برای ایالات متحده ایجاد کند.
گجت نیوز آخرین اخبار تکنولوژی، علم و خودرو 




