گجت نیوز آخرین اخبار تکنولوژی، علم و خودرو 
در این مقاله خواهیم دید که کدام ۵ جت جنگنده در جهان به پیشرفتهترین و قدرتمندترین سیستمهای راداری مجهز شدهاند و چگونه این فناوریها برتری هوایی را تضمین میکنند.
در دنیای پیچیده جنگ الکترونیک، رادار به قلب تپنده هر جت جنگنده تبدیل شده است. توانایی شناسایی، ردیابی و هدف قرار دادن دشمن از فواصل دور، عاملی حیاتی در نبردهای هوایی مدرن محسوب میشود. اما قدرت یک رادار تنها به برد آن خلاصه نمیشود، بلکه شامل عواملی چون توان خروجی، چابکی و یکپارچگی با سایر حسگرهاست که آن را به ابزاری بیبدیل در آسمان تبدیل میکند. در ادامه به بررسی قدرتمندترین سیستمهای راداری جتهای جنگنده میپردازیم.
میگ-۲۵ فاکسبت: توان خروجی خام و بیرقیب
اگر قدرت رادار جتهای جنگنده را بهمعنای واقعی آن در نظر بگیریم، هیچ سیستمی به RP-25 Smerch-A Fox Fire نصب شده بر روی میگ-۲۵ فاکسبت (MiG-25 Foxbat) ساخت شوروی سابق نزدیک نمیشود. این رادار با توان پیک خروجی ۶۰۰ کیلووات، در دهه ۱۹۶۰ میلادی رقمی فوقالعاده محسوب میشد؛ حتی در مقایسه با جنگندههای نسل چهارم، چهارم پلاس و پنجم امروزی که توان پیک آنها بین ۲۰ تا ۴۰ کیلووات است. میگ-۲۵ برای انهدام بمبافکنهای B-52 در ارتفاعات بالا و با اخلالگرهای الکترونیکی طراحی شده بود و توان بالای RP-25 به آن دو مزیت میداد: برد تشخیص بسیار طولانی و برد نفوذپذیری بینهایت بالا در برابر سیستمهای اخلالگر. این ویژگیها فاکسبت را به غولی در جنگ الکترونیک زمان خود تبدیل کرد.
سوخو ۳۵ فلنکر: برد تشخیص گسترده در برابر اهداف متنوع
یکی از رایجترین معیارهای سنجش عملکرد رادار، برد تشخیص آن است. رادار N035 IRBIS-E در سوخو ۳۵ فلنکر (Sukhoi Su-35 Flanker) به دلیل برد دید استثناییاش برجسته است. این رادار میتواند اهدافی با سطح مقطع راداری ۳ متر مربع را تا ۴۰۰ کیلومتر دورتر شناسایی کند. این جت جنگنده برای شکار اهداف بزرگ مانند بمبافکنها، هواپیماهای سوخترسان و پلتفرمهای مدیریت میدان نبرد هوایی، بهینه شده است. رادار IRBIS-E با طول موجهای بلندتر، جذب و تضعیف کمتری در جو دارد که برای اهداف بزرگ با سطح مقطع راداری بالا مناسب است. با این حال، میدان دید محدود IRBIS-E یکی از نقاط ضعف آن بهشمار میرود.
یوروفایتر تایفون: چابکی رادار با میدان دید وسیع
در مقابل قابلیتهای کشندگی دوربرد جنگندههای رهگیر، میدان دید کوتاهتر اما وسیعتر، همراه با توانایی تغییر سریع بین حالتهای جستجو، ردیابی و اسکن همزمان، یک مزیت بزرگ برای جنگندههای چابک خط مقدم است. رادار Captor-E ECRS Mk2 که قرار است در نسخههای Tranche 3 یوروفایتر تایفون (Eurofighter Typhoon) به کار گرفته شود، از این نظر پیشرو است. این رادار هم از سامانه مکانیکی برای تغییر موقعیت کل آرایه آنتن و هم از هدایت پرتو الکترونیکی بهره میبرد. در مجموع، این ویژگیها میدان دیدی ۲۰۰ درجه و برد تشخیص تقریبی ۲۰۰ کیلومتر را برای تایفون فراهم میکنند. این قابلیت تاکتیکی، در درگیریهای نزدیک هوایی (داگفایت) به تایفون اجازه میدهد تا با حفظ قفل حسگر، موقعیتهای پیچیدهتری را برای کسب برتری مانور اتخاذ کند.
اف-۲۲ رپتور: قدرت رادار در شناسایی پنهانکار
اگر قدرت یک رادار جت جنگنده بر اساس توانایی آن در شناسایی سایر جنگندهها سنجیده شود، استاندارد امروزی رادار AN/APG-77 تعبیه شده در اف-۲۲ رپتور (F-22 Raptor) است. بر اساس تخمینهای منابع باز، برد تشخیص این رادار در برابر هدفی با سطح مقطع راداری ۱ متر مربع حدود ۲۰۰ کیلومتر است. آنچه AN/APG-77 را بسیار قدرتمند میسازد، بهینهسازی آن برای تشخیص و ردیابی دوربرد اهداف جنگنده-اندازه، همراه با به حداقل رساندن احتمال شناسایی خود است. این رادار با تکنیکهای چابکی فرکانس و کنترل دقیق توان، میتواند بدون افشای حضور خود، اهداف را ردیابی کرده و عنصر غافلگیری را حفظ کند.
- چرا جنگنده رافال بدون رادارگریزی هم فروش جهانیاش از F-35 جلو زده است؟
- سامانه موشکی جدید هوش مصنوعی چین جنگنده F-35 را با دقت 90 درصد ردیابی میکند!
- مقایسه اف 22 رپتور با یوروفایتر تایفون؛ کدام جنگنده در نبرد پیروز میشود؟
- بهترین پرندههای نظامی مدرن اروپا: از هلیکوپترهای وایلدکت تا جنگندههای رافال و تایفون
اف-۳۵ لایتنینگ ۲: برتری شبکهای و یکپارچگی حسگرها
جنگاوری امروزی شبکهمحور است و هیچ پلتفرمی بهصورت مجزا عمل نمیکند. اف-۳۵ لایتنینگ ۲ (F-35 Lightning II) نمونه بارز این رویکرد است. قدرت این جنگنده نهتنها به رادار AN/APG-81 داخلیاش، بلکه به توانایی آن در یکپارچهسازی با معماریهای بزرگتر جنگ الکترونیک و همجوشی حسگرها بستگی دارد. لایتنینگ ۲ برای انجام ماموریتهای چندنقشی هوا-به-هوا و هوا-به-زمین طراحی شده و انتظار میرود در محیطی پیچیدهتر با تهدیدات چند-دامنه فعالیت کند. این هواپیما تصویر عملیاتی خود را با استفاده از دادههای حسگرهای خود و همچنین دادههای شبکه شده از سایر منابع ایجاد میکند. بنابراین، قدرت در اینجا مترادف با ظرفیت پردازش و یکپارچگی اطلاعات است که در آن، اف-۳۵ از هوشمندترینها در آسمان است.