بعد از بازگشایی اینترنت، کاربران در حال ترک پیام‌رسان‌های داخلی هستند

0 ارسال شده توسط: پوریا هاشم پور 11 خرداد 1405 ساعت 10:54

با رفع محدودیت‌های اینترنتی، آمارها حاکی از ریزش قابل‌توجه کاربران فعال در پیام‌رسان‌های داخلی و بازگشت آن‌ها به پلتفرم‌های محبوب جهانی است.

در دوران انسداد پلتفرم‌های جهانی، بخش بزرگی از جامعه به شکلی اجباری راهی پلتفرم‌های بومی نظیر «بله»، «ایتا» و «روبیکا» شدند. با این حال، به محض رفع محدودیت‌ها و برقراری مجدد دسترسی به اینترنت جهانی، این روند به‌طور معکوس و با سرعتی شتابان تکرار شد. با عنایت به آخرین اخبار داخلی، اکنون شواهد نشان می‌دهد که بخش عمده‌ای از مخاطبان، بدون کمترین تردید این سکوهای داخلی را ترک کرده و فعالیت‌های خود را به بسترهای محبوب پیشین بازگردانده‌اند.

سقوط حباب اجبار در پیام‌رسان‌های داخلی

حقیقت امروز در بستر پیام‌رسان‌های داخلی و خارجی این است که مردم صرفاً به دنبال فضایی برای ارسال پیام نیستند، بلکه آن‌ها در جست‌وجوی پلتفرمی هستند که بتوانند به آن تکیه کنند و به امنیت حریم خصوصی‌ در آن اطمینان داشته باشند. همین موضوع عاملی شد تا به محض وصل شدن مجدد اینترنت شاهد ترک پیام‌رسان‌های بومی توسط عموم مردم باشیم.

این تجربه به‌وضوح ثابت کرد که اعتماد، محصولی نیست که بتوان آن را با زور و اجبار در ذهن جامعه کاشت؛ چرا که در دنیای مدرن امروز، نمی‌توان تنها با مسدود کردن مسیرهای رقیب و ایجاد انحصار کاربران را به ماندن در یک محیط محدود قانع کرد. سیاست‌های محدودساز ممکن است در کوتاه‌مدت، جریان کوچ اجباری مردم به سکوهای داخلی را مدیریت کنند، اما هرگز توانایی تولید اعتماد پایدار را ندارند.

ریشه‌های عمیق بی‌اعتمادی کاربران

رفتار کاربران نشان داد که اگرچه ممکن است در شرایط اضطراری و تحت فشار، برای حفظ ارتباطات کاری یا شخصی به هر بستری تن دهند، اما به محض آنکه راهی برای بازگشت به محیط‌های امن‌تر و دلبخواه‌ پیدا کنند، بدون درنگ آنجا را ترک خواهند کرد. نباید تصور کرد که این گریزان بودن کاربران تنها به ضعف‌های فنی یا کیفیت پایین این اپلیکیشن‌ها برمی‌گردد؛ بلکه ریشه‌های این بی‌اعتمادی بسیار عمیق‌تر است.

بسیاری از مردم نگران حریم خصوصی، امنیت داده‌های شخصی، احتمال نظارت‌های غیرشفاف و محدود شدن آزادی‌های فردی خود در این سکوها هستند. نکته کلیدی اینجاست که احساس امنیت مردم دست‌کم به اندازه واقعیت امنیت اهمیت دارد؛ یعنی حتی اگر این نگرانی‌ها در برخی موارد فراتر از واقعیت باشد، همین حس ناامنی به تنهایی برای فراری دادن کاربران کافی است.

همچنین بخوانید

اعتماد؛ سرمایه اصلی پلتفرم‌های موفق

موفقیت یک شبکه اجتماعی یا پیام‌رسان در دنیای امروز، دیگر تنها با تزریق بودجه‌های کلان، تبلیغات پرزرق‌وبرق یا حمایت‌های نهادی رقم نمی‌خورد، بلکه مهم‌ترین سرمایه هر سکوی دیجیتال، اعتماد عمومی است. پلتفرم‌ها زمانی به بخشی جدایی‌ناپذیر از زندگی مردم تبدیل می‌شوند که کاربران احساس کنند به حق انتخاب آن‌ها احترام گذاشته شده، داده‌هایشان نفوذناپذیر است و حضورشان در آن فضا برآمده از میل و اختیار است، نه ضرورت ناشی از فقدان گزینه.

بدین ترتیب ضروری است که سیاست‌گذاران فضای مجازی از رویکردهای «انسدادمحور» فاصله بگیرند و به جای فیلترینگ، مسیر اعتمادسازی را در پیش بگیرند؛ چرا که محدودیت، تنها می‌تواند رفتار سطحی کاربران را به‌طور موقت مدیریت کند، اما قادر نیست سلیقه، ترجیح یا تعلق خاطر آنان را تغییر دهد.