پدیده اقلیمی ال نینو، جریان گرم اقیانوسی در اقیانوس آرام، توانایی ایجاد تغییرات شدید آبوهوایی جهانی را دارد و پیشبینیها حاکی از نزدیک شدن نمونهای بسیار قدرتمند است.
در سال ۲۰۲۶، پس از یک فاز خنثی و بهدنبال رویداد نسبتا ملایم لا نینیا، مدلهای پیشبینی کوتاهمدت احتمال ورود به فاز ال نینو را در میانه سال بسیار بالا میدانند. این رویداد اقلیمی میتواند تا پایان سال به یک نمونه «فوقالعاده قوی» تبدیل شود.
درک تأثیرات گسترده این پدیده اقلیمی بر کره زمین، از خشکسالیهای شدید تا بارانهای سیلآسا، برای آمادگی جوامع حیاتی است. این مقاله به بررسی این جریان اقیانوسی و پیامدهای احتمالی آن میپردازد.
ال نینو چیست و چگونه شکل میگیرد؟
ال نینو یک پدیده اقلیمی بازگشتی است که تأثیرات جهانی دارد. این جریان گرم اقیانوسی که توسط ماهیگیران پرویی در قرن نوزدهم کشف شد، معمولاً در حوالی کریسمس رخ میدهد و به همین دلیل نام اسپانیایی بچه (ال نینو) را گرفته است. در آن زمان، آبهای گرم استوایی اقیانوس آرام جایگزین آبهای سرد معمول در سواحل اکوادور، پرو و شمال شیلی میشوند.
در دهه ۱۹۲۰، گیلبرت واکر، فیزیکدان و اقلیمشناس بریتانیایی، نوسان جنوبی (Southern Oscillation) را کشف کرد؛ یک ارتباط از راه دور (teleconnection) بین رفتار فشار اتمسفری در اقیانوس آرام جنوبی و مناطق دیگر. سپس در دهه ۱۹۶۰، جیکوب برکنس، هواشناس نروژی-آمریکایی، ارتباط تنگاتنگ گرم شدن اقیانوس آرام جنوبی (ال نینو) با نوسان جنوبی اتمسفری را اثبات کرد.
- هشدار دانشمندان درباره احتمال شکلگیری «سوپر النینو» تا پایان ۲۰۲۶
- زمستان داغ در راه خاورمیانه؛ پیشبینی ورود یک سوپر النینوی کمسابقه
این ادغام، نام رسمی پدیده، یعنی نوسان جنوبی ال نینو (ENSO) را پدید آورد. این پدیده زمانی شکل میگیرد که سیستم پرفشار استوایی اقیانوس آرام و بادهای تجاری مرتبط با آن تضعیف شده و آبهای گرم استوایی به سمت آمریکای مرکزی و جنوبی حرکت میکنند.
رویدادهای قدرتمند ال نینو در تاریخ
ال نینو سابقه طولانی در ایجاد تغییرات آبوهوایی دارد. در سالهای ۱۹۵۷ و ۱۹۵۸، یک پدیده بسیار قوی، بارندگیهای سیلآسا را در پرو و سایر کشورها به ارمغان آورد، در حالی که خشکسالی شدیدی را در هند و آسیای جنوب شرقی ایجاد کرد.
شدیدترین رویداد قرن بیستم در سالهای ۱۹۸۲ و ۱۹۸۳ رخ داد که منجر به سیلاب در اقیانوس آرام آمریکا و جنوب ایالات متحده، و خشکسالیهای ویرانگر در شمال شرق برزیل و اندونزی شد. این پدیده همچنین باعث زمستانهای بسیار ملایم در عرضهای میانی اروپا، آسیا و آمریکای شمالی گشت.
در مقابل، لا نینیا (La Niña) پدیدهای معکوس است که با دمای پایینتر از حد معمول آبهای استوایی اقیانوس آرام و تقویت سیستم پرفشار اقیانوس آرام جنوبی همراه است.
این دو پدیده چرخههای تکرارشوندهای را تشکیل میدهند. آخرین ال نینوی قدرتمند قرن بیستم نیز در سالهای ۱۹۹۷ و ۱۹۹۸ مشاهده شد که باعث سیلابهای گسترده در کالیفرنیا گردید.
- پدیده النینو در ایران؛ تغییرات آب و هوایی در نیمه دوم سال 1404
- هیولای یخی بیدار شد: بزرگترین کوه یخی جهان به راه افتاد
چشمانداز ال نینوی فوقالعاده در راه؛ چه انتظاری داریم؟
یک ال نینوی فوقالعاده قوی بدون شک منجر به افزایش دمای متوسط جهانی، شاید چند دهم درجه بالاتر از پیشبینیهای فعلی گرمایش زمین، در سالهای ۲۰۲۶ یا ۲۰۲۷ خواهد شد.
این پدیده همچنین بارندگیهای شدیدی را در کشورهای آند (آمریکای جنوبی)، منطقه مار دل پلاتا (Mar del Plata) در آرژانتین، شرق آفریقا و بخشهایی از جنوب ایالات متحده به همراه خواهد داشت. در مقابل، خشکسالیهای شدیدی در آسیای جنوب شرقی، بخشهایی از استرالیا و شمال شرق برزیل پیشبینی میشود.
حوزه مدیترانه، اگرچه چرخه ال نینو-لا نینیا در آن ضعیفتر است، اما در طول یک رویداد بسیار قوی ال نینو میتواند انتظار دماهای بالاتر از حد نرمال و احتمالاً بارندگیهای شدیدتر را داشته باشد.
گجت نیوز آخرین اخبار تکنولوژی، علم و خودرو 


