با ماموریت آرتمیس IV، سازمان ناسا برای نخستین بار پس از دههها انسان را به ماه بازمیگرداند؛ رویدادی که میتواند مفهوم سفرهای فضایی آینده را متحول سازد و پایهگذار پایگاهی دائمی روی قمر زمین باشد.
بازگشت به ماه، بیش از نیم قرن پس از آخرین فرود آپولو، با چالشهای بیسابقهای همراه است. این بار، ناسا نهتنها به دنبال نمایش تواناییهای فنی است، بلکه قصد دارد با این ماموریت، کاوشهای قمری را به رویدادی متناوب و پایدار تبدیل کند. پروژه بازگشت انسان به ماه با آرتمیس ۴ (Artemis IV) که برای اوایل سال ۲۰۲۸ هدفگذاری شده، نیازمند همکاری چندین فضاپیما و فناوریهای جدیدی است که در این مقیاس هرگز استفاده نشدهاند. این تلاش جاهطلبانه، میتواند زمینه را برای اکتشافات عمیقتر در منظومه شمسی فراهم آورد.
رویکرد متفاوت آرتمیس IV: همکاری چندگانه فضاپیماها
آرتمیس IV بر خلاف آپولو که تمام تجهیزات را با یک موشک عظیم Saturn V حمل میکرد، از یک رویکرد توزیعشده بهره میبرد. در این ماموریت، چهار فضانورد با فضاپیمای اوریون بر فراز سیستم پرتاب فضایی SLS به فضا پرتاب میشوند. در همین حال، فرودگر ماه که پیشتر بهصورت جداگانه سفر کرده، در مدار ماه منتظر آنها خواهد بود.
فضانوردان پس از رسیدن به مدار ماه، به فرودگر منتقل شده و به سطح قمر زمین فرود میآیند. پس از انجام ماموریت خود بر روی ماه، فرودگر بار دیگر به مدار بلند شده، به اوریون میپیوندد و فضانوردان را برای سفر بازگشت به زمین به آن بازمیگرداند. این رویکرد جدید، ضمن ایجاد انعطافپذیری بیشتر در طراحی ماموریتها، پیچیدگیهای لجستیکی و هماهنگی بین اجزای مختلف را نیز افزایش میدهد.
نقش شرکتهای تجاری: اسپیسایکس و بلو اوریجین
ناسا برای فرودگر ماه به شرکتهای تجاری متکی است. اسپیسایکس در حال توسعه نسخه قمری از استارشیپ و بلو اوریجین مشغول کار روی فرودگر بلو مون است. همکاری با این شرکتهای خصوصی، انعطافپذیری بیشتری را برای ناسا فراهم میکند، زیرا نیازی به توسعه تمام فضاپیماها توسط خود سازمان نیست و امکان جایگزینی یا افزودن وسایل نقلیه جدید بدون تغییر کل سیستم وجود دارد.
پیش از اعتماد به هر یک از این فرودگرها برای حمل فضانوردان، آنها باید فرود بدون سرنشین و عملیات ایمن در فضا را به نمایش بگذارند و توانایی پهلوگیری با اوریون را اثبات کنند. ماموریت آرتمیس III که اکنون برای سال ۲۰۲۷ برنامهریزی شده، بهعنوان یک تمرین در مدار پایین زمین عمل خواهد کرد تا مراحل پهلوگیری و انتقال خدمه با فرودگرهای تجاری آزمایش شود. با این حال، قابلیت سوختگیری مداری استارشیپ هنوز به اثبات نرسیده و چالشهای بزرگی در این زمینه وجود دارد که نیازمند چندین پرتاب اضافی برای پر کردن مخازن سوخت است.
قطب جنوب ماه؛ مقصد احتمالی و چالشها
ناسا تصریح کرده که ماموریتهای آرتمیس فراتر از فرودهای کوتاه و نمادین خواهند بود. این سازمان قصد دارد با آرتمیس V که کمی پس از آرتمیس IV در سال ۲۰۲۸ انجام خواهد شد، ساخت یک پایگاه قمری را آغاز کرده و الگوی ماموریتهای سالانه به ماه را ایجاد کند. فرودگرهای رباتیک میتوانند پیش از رسیدن فضانوردان، تجهیزات علمی، وسایل نقلیه، سیستمهای قدرت و تدارکات را به ماه منتقل کنند.
قطب جنوب ماه بهعنوان مقصد احتمالی آرتمیس IV مطرح است، زیرا دهانههای همیشه در سایه آن ممکن است حاوی ذخایر قابل توجهی از یخ آب باشند. این آب میتواند مستقیما برای فضانوردان استفاده شود یا برای تولید سوخت موشک به اکسیژن و هیدروژن تجزیه شود. این امر به اقامتهای طولانیتر کمک کرده و ماه را به نقطهای استراتژیک برای ماموریتهای فضایی عمیقتر در منظومه شمسی تبدیل میکند. اما برخی کارشناسان مانند خلبان آرتمیس II، ویکتور گلاور، ایمنی فرود در نزدیکی استوای ماه را ترجیح میدهند، زیرا شرایط نوری بهتر و گزینههای بازگشت اضطراری سریعتری دارد.
آرتمیس IV در آستانه تاخیر؛ موانع پیشرو
با توجه به پیچیدگیهای بیشمار، تاریخ هدفگذاریشده سال ۲۰۲۸ برای آرتمیس IV به هیچ وجه تضمین شده نیست. تکمیل و آزمایش موفقیتآمیز فرودگرهای تجاری، عملیاتی شدن سوختگیری مداری، تولید سریعتر سیستم پرتاب فضایی SLS و اطمینان از توانایی چندین فضاپیمای پرتابشده مستقل برای ملاقات دقیق در زمان و مکان مناسب، همگی از جمله چالشهای عمدهای هستند که میتوانند باعث تاخیر در این مأموریت شوند.
- آیا ژول ورن در ۱۶۰ سال پیش، مأموریت آرتمیس ۲ را ترسیم کرده بود؟
- لباس فضانوردی ماموریت آرتمیس 3 ناسا چگونه انسان را روی ماه زنده نگه میدارد؟
- ناسا از ماهپیماهای جدید مأموریت آرتمیس ۴ رونمایی کرد
- آیا ماه روزی از زمین جدا میشود؟ پاسخ علم به یک پرسش قدیمی
پیش از این، قرار بود ماموریت آرتمیس III فرود انسان بر ماه را انجام دهد، اما بهدلیل نگرانیهایی درباره آمادگی فرودگر، لباسهای فضایی و ایمنی ماموریت، این هدف به آرتمیس IV منتقل شد. بازگشت انسان به ماه، حتی با وجود پیشرفتهای فناوری چشمگیر در پنج دهه گذشته و کامپیوترهای بهمراتب بهتر، همچنان فوقالعاده دشوار است.
گجت نیوز آخرین اخبار تکنولوژی، علم و خودرو 



