گرانی بنزین

مخالفت مجلس با گرانی بنزین؛ انگشت اتهام به سمت خودروهای پرمصرف رفت

انگشت اتهام عضو کمیسیون انرژی مجلس در بحبوحه بحث‌های گرانی بنزین، به سمت تولیدات داخلی چرخید و هرگونه افزایش قیمت سوخت را راهکاری غلط برای حل ناترازی دانست.

با عنایت به آخرین اخبار داخلی، عضو کمیسیون انرژی مجلس با صراحت هرگونه افزایش قیمت بنزین را به‌عنوان راهکاری کلیدی برای رفع ناترازی سوخت رد کرد و با انتقاد از کیفیت فنی تولیدات داخلی، تصریح کرد که مردم نباید تاوان ضعف ساختاری خودروهای پرمصرف را با گرانی سوخت پرداخت کنند.

مالک شریعتی نیاسر ضمن محکوم کردن رویه مدیریتی در پی خصوصی‌سازی ایران‌ خودرو که منجر به جهش قیمت محصولات بدون بهبود استانداردهای سوخت شده است، خواستار توقف فشار بر معیشت شهروندان شد. در همین راستا، این نماینده مجلس اجرای طرح تخصیص عادلانه سهمیه بنزین به کدملی اشخاص به جای خودروها را تنها مسیر اصولی برای اصلاح الگوی مصرف و جلوگیری از تضییع حقوق عمومی در حوزه یارانه‌های انرژی عنوان کرد.

فهرست مطالب

گرانی بنزین راهکار حل ناترازی نیست

بحران ناترازی در حوزه انرژی طی سال‌های اخیر به یکی از چالش‌های اصلی اقتصاد ایران بدل شده و به دنبال این موضوع، مالک شریعتی نیاسر، عضو کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی ضمن رد مقصر دانستن مردم در مصرف بالای بنزین، انگشت اتهام را به سمت ساختار ناکارآمد صنعت خودروسازی نشانه رفته است.

واقعیت این است که تولید چندین دهه‌ای خودروهایی با استانداردهای فنی پایین و مصرف سوخت بسیار بالاتر از میانگین‌های جهانی، به گونه‌ای بوده که حق انتخاب را از شهروندان سلب کرده است. در واقع، مصرف‌کننده ایرانی در بازاری که به دلیل سیاست‌های حمایت‌گرایانه و فقدان رقابت، عملاً در انحصار قرار دارد چاره‌ای جز استفاده از خودروهای پرمصرف نداشته است.

دولت‌ها در ادوار مختلف، به جای اعمال الزامات فنی سخت‌گیرانه برای هدایت خودروسازان به سمت تحقیق و توسعه و تولید پیشرانه‌های کم‌مصرف و بهینه‌ساز انرژی مسیری را پیموده‌اند که منجر به رشد صنعت خودروی داخلی بدون دستیابی به بهره‌وری شده است. این روند اشتباه، اکنون کشور را با شکاف عمیقی میان عرضه و تقاضا مواجه کرده است؛ به‌طوری‌که میانگین تولید روزانه بنزین حدود ۱۱۵ میلیون لیتر برآورد می‌شود، در حالی که تقاضای موجود در شبکه حمل‌ونقل کشور به حدود ۱۳۵ میلیون لیتر در روز رسیده است.

بیشتر بخوانید

نقد رویکردهای غیرمنطقی در مدیریت مصرف

در چنین فضای ملتهبی، زمزمه‌های افزایش قیمت بنزین به‌عنوان تنها راهکار روی میز برخی تصمیم‌گیران مطرح می‌شود که عضو کمیسیون انرژی مجلس با تکیه بر تحلیل‌های کارشناسی با آن مخالفت صریح دارد. او معتقد است که افزایش قیمت بنزین به‌صورت تک‌بعدی، راهکار پایداری برای مدیریت مصرف نبوده و عملاً تنها بار اقتصادی مضاعفی را بر دوش اقشار کم‌درآمد، مالکان خودروهای فرسوده و فعالان صنفی حمل‌ونقل بار می‌کند.

طبق اظهارات این نماینده مجلس، در غیاب زیرساخت‌های حمل‌ونقل عمومی کارآمد و نبود گزینه‌های جایگزین، افزایش قیمت سوخت به جای تغییر رفتار مصرفی، منجر به تورم عمومی و فشار معیشتی خواهد شد که در ادوار گذشته نیز تکرار شده و نتوانسته است نرخ رشد مصرف را به شکل ملموس و مستمر کنترل کند.

عدالت در توزیع یارانه انرژی با مدل تخصیص به فرد

در کنار انتقاد از سیاست‌های فعلی، شریعتی از اصلاح نظام توزیع یارانه انرژی سخن گفت که در آن سهمیه بنزین به جای خودرو به فرد تعلق می‌گیرد. در این طرح پیشنهادی، هر کد ملی فارغ از اینکه فرد صاحب خودرو باشد یا خیر، سهمیه مشخصی از یارانه سوخت دریافت می‌کند.

طبق آمارهای موجود، حدود ۴۵ درصد از خانوارهای ایرانی در حال حاضر فاقد وسیله نقلیه هستند و عملاً از یارانه کلان بنزین بهره‌ای نمی‌برند. در مقابل، خانوارهای متمول که دارای چندین خودروی لوکس و پرمصرف هستند، بخش بزرگی از یارانه عمومی کشور را بلعیده و از مزیت اقتصادی آن بهره‌مند می‌شوند. با اجرایی شدن طرح تخصیص سهمیه به فرد، این عدالت برقرار می‌شود که تمامی شهروندان بتوانند سهمیه خود را در بازار انرژی به فروش رسانده و از منافع آن بهره‌مند شوند.

لزوم اصلاحات بنیادین در صنعت خودرو

بخش دیگری از نقد شریعتی به فرآیند خصوصی‌سازی صنعت خودرو و مشخصاً شرکت ایران‌ خودرو است. با وجود گذشت بیش از یک سال از واگذاری‌های صورت گرفته، این تغییر ساختار مدیریتی کمترین تأثیری در ارتقای کیفیت و کاهش میزان مصرف سوخت محصولات نداشته است.

وی تأکید می‌کند که صنعت خودرو باید به‌صورت دستوری و تشویقی به سمت تولید موتورهای کم‌مصرف و هیبریدی سوق داده شود، زیرا هرگونه تلاش برای حل بحران ناترازی سوخت بدون اصلاح در مبدأ یعنی خطوط تولید، مانند ریختن آب در هاون است. ارتقای فناوری تولید، نوسازی ماشین‌آلات و استفاده از استانداردهای روز جهانی یک ضرورت حتمی برای بقای صنعت خودرو و امنیت انرژی کشور است.

در نهایت، عضو کمیسیون انرژی مجلس تأکید داشت که راه حل ناترازی و گرانی بنزین نیازمند مدیریت بهینه مصرف، سرمایه‌گذاری در تکنولوژی‌های نوین برای تولید خودروهای کم‌مصرف، ارتقای فناوری‌های پالایشگاهی و از همه مهم‌تر، اصلاح نظام ناعادلانه توزیع یارانه‌ها است.

0 دیدگاه
بازخورد درون خطی
مشاهده همه نظرات