گجت نیوز آخرین اخبار تکنولوژی، علم و خودرو 
قیمت کامیون‌ها و کشنده‌های تولید داخل که در اکثریت موارد مونتاژی هستند در بازار ایران افزایش یافته و در برخی موارد از ۲۰ میلیارد تومان فراتر رفته است.
بر اساس آخرین اخبار خودرو، با عبور قیمت برخی کشنده‌های تولید داخل از ۲۰ میلیارد تومان، بازگشت سرمایه برای خریداران بیش از گذشته به میزان کارکرد و فعالیت ناوگان وابسته شده و درآمد حاصل از حمل بار و هزینه‌های نگهداری نیز در تعیین مدت‌زمان جبران هزینه خرید نقش دارند. بررسی قیمت محصولات تجاری نشان می‌دهد تهیه یک کشنده نو به سرمایه‌ای قابل‌توجه نیاز دارد.
در مقابل، درآمد مالکان خودروهای سنگین رقم ثابتی نیست و ممکن است با میزان فعالیت آن‌ها تغییر کند. تعداد سفرهای ماهانه، حجم بار موجود و نرخ کرایه از جمله عواملی هستند که بر درآمد حمل‌ونقل اثر می‌گذارند. هزینه‌های جاری و نگهداری نیز بخشی از درآمد را به خود اختصاص می‌دهند و بر محاسبه سود و بازگشت سرمایه اثر دارند.
قیمت کامیون‌ها به ارقام بی‌سابقه رسید
بررسی فهرست قیمت محصولات بهمن دیزل در مهر ۱۴۰۵ نشان می‌دهد بهای خودروهای سنگین این شرکت به اعدادی نجومی رسیده است. بر اساس این فهرست، قیمت کشنده تک‌محور امپاور BD500 حدود ۱۸ میلیارد تومان اعلام شده و کشنده بایک X9 نیز با قیمتی نزدیک به ۲۳ میلیارد تومان عرضه می‌شود. این ارقام نشان می‌دهد ورود به بازار حمل‌ونقل سنگین با خرید یک کشنده صفرکیلومتر، به سرمایه‌ای چند ده میلیارد تومانی نیاز دارد.
برای درک بهتر فشار مالی ناشی از قیمت این خودروها، می‌توان یک مثال فرضی را در نظر گرفت. اگر قیمت خرید یک کشنده ۲۵ میلیارد تومان باشد و این خودرو بتواند به‌طور میانگین ماهانه ۲۰۰ میلیون تومان درآمد خالص ایجاد کند، بازگشت اصل سرمایه حدود ۱۲۵ ماه زمان می‌برد. این مدت معادل بیش از ۱۰ سال است. البته این محاسبه فقط یک نمونه فرضی برای نشان دادن دوره بازگشت سرمایه است و نمی‌توان آن را به همه کشنده‌ها یا تمام فعالان حمل‌ونقل تعمیم داد.
در این محاسبه، هزینه تأمین مالی، تغییر ارزش خودرو، نوسان درآمد و سایر عوامل مؤثر بر بازده سرمایه‌گذاری در نظر گرفته نشده است. درآمد واقعی یک کشنده می‌تواند بر اساس مسیرهای فعالیت، تعداد سفرهای ماهانه، نوع بار، میزان بار موجود و هزینه‌های عملیاتی تغییر کند. بنابراین، ممکن است یک خودرو در برخی ماه‌ها درآمد بیشتری داشته باشد و در دوره‌هایی دیگر به دلیل کاهش سفر، کمبود بار یا افزایش هزینه‌ها، درآمد پایین‌تری ایجاد کند.
- شرایط فروش اقساطی محصولات سایپا دیزل در آبان 1405 اعلام شد
- لیست جدید قیمت محصولات سایپا دیزل اعلام شد – آبان 1405
- شرایط فروش اقساطی کشنده شکموتو X5000 اعلام شد – آبان 1405
تأثیر شرایط بازار حمل‌ونقل بر تقاضا
بازار خودروهای تجاری ارتباط مستقیمی با وضعیت حمل‌ونقل کالا و فعالیت بخش‌های مختلف اقتصاد دارد. هر اندازه حجم جابه‌جایی کالا و تعداد سفرهای باربری افزایش پیدا کند، نیاز به خودروهای سنگین نیز بیشتر می‌شود.
در مقابل، کاهش حجم بار یا بالا رفتن هزینه‌های فعالیت می‌تواند درآمد رانندگان و شرکت‌های حمل‌ونقل را تحت فشار قرار دهد و باعث شود بخشی از فعالان این حوزه خرید خودروهای جدید را به تعویق بیندازند. با وجود این، کاهش تقاضا لزوماً به کاهش قیمت کامیون‌ها و کشنده‌ها منجر نمی‌شود. قیمت تمام‌شده محصولات تجاری تحت تأثیر عوامل مختلفی قرار دارد که همه آن‌ها به وضعیت بازار حمل بار وابسته نیستند.
نقش قطعات وارداتی و نرخ ارز
یکی از عوامل مؤثر بر قیمت خودروهای تجاری، وابستگی بخشی از تولید این محصولات به قطعات و مجموعه‌های وارداتی است. تغییر نرخ ارز می‌تواند هزینه تهیه این قطعات را افزایش دهد. علاوه بر آن، هزینه انتقال قطعات، محدودیت‌های وارداتی و رشد سایر مخارج تولید نیز بر قیمت نهایی خودرو اثر می‌گذارند. در چنین شرایطی ممکن است درآمد یا قدرت خرید رانندگان و شرکت‌های حمل‌ونقل کاهش پیدا کند، اما هزینه تولید خودروهای سنگین همچنان روندی افزایشی داشته باشد.
تفاوت عملکرد ایران خودرو دیزل و بهمن دیزل
گزارش‌های فعالیت ماهانه منتشرشده در سامانه کدال، تفاوت عملکرد درآمدی دو تولیدکننده خودروهای تجاری کشور را در شش‌ماهه نخست سال ۱۴۰۵ نشان می‌دهد. بر اساس این گزارش‌ها، ایران خودرو دیزل با نماد «خاور» در نیمه نخست امسال حدود ۳۳ هزار و ۲۲۳ میلیارد تومان درآمد فروش ثبت کرده است. درآمد فروش این شرکت در مدت مشابه سال گذشته حدود ۱۴ هزار و ۳۰۱ میلیارد تومان بود. مقایسه این دو رقم از رشد ۱۳۲.۳ درصدی ارزش فروش ایران خودرو دیزل حکایت دارد.
در مقابل، درآمد فروش بهمن دیزل با نماد «خدیزل» در همین دوره به حدود ۹ هزار و ۱۵۵ میلیارد تومان رسیده است. این رقم در مقایسه با درآمد فروش شرکت در نیمه نخست سال گذشته، حدود ۳.۸ درصد کاهش نشان می‌دهد. بنابراین، عملکرد درآمدی این دو تولیدکننده در شش‌ماهه نخست سال یکسان نبوده و ایران خودرو دیزل رشد قابل‌توجهی در ارزش فروش ثبت کرده، در حالی که درآمد فروش بهمن دیزل در این بازه کاهش داشته است.
با این حال، عملکرد ماهانه بهمن دیزل در شهریورماه متفاوت بوده است. درآمد فروش این شرکت در شهریور ۱۴۰۵ حدود ۳ هزار و ۳۳۲ میلیارد تومان ثبت شد که در مقایسه با شهریور سال گذشته، رشد ۴۰.۷ درصدی را نشان می‌دهد.
دشواری نوسازی ناوگان فرسوده
یکی از پیامدهای افزایش قیمت کامیون‌ها و کشنده‌ها، دشوارتر شدن جایگزینی ناوگان فرسوده است. راننده یا مالک یک کامیون قدیمی برای خرید خودروی جدید باید هزینه سرمایه‌گذاری را با منافعی که احتمالاً از این خرید به دست می‌آورد، مقایسه کند. خودروی جدید ممکن است از نظر مصرف سوخت، هزینه تعمیرات، تعداد توقف‌های فنی و قابلیت اطمینان عملیاتی شرایط بهتری داشته باشد اما این مزایا زمانی می‌توانند خرید را از نظر اقتصادی توجیه کنند که میزان صرفه‌جویی و درآمد حاصل از فعالیت خودرو با هزینه خرید تناسب داشته باشد.
در واقع، کاهش مصرف سوخت یا کم شدن هزینه تعمیرات به‌تنهایی برای توجیه یک سرمایه‌گذاری چند ده میلیارد تومانی کافی نیست. خریدار باید بررسی کند که این صرفه‌جویی‌ها در چه مدت می‌توانند بخشی از هزینه خرید را جبران کنند و خودرو تا چه اندازه قادر است به‌صورت مستمر فعالیت داشته باشد. از سوی دیگر، ادامه استفاده از خودروهای فرسوده نیز بدون هزینه نیست. کامیون‌های قدیمی ممکن است به تعمیرات بیشتری نیاز داشته باشند و هزینه نگهداری آن‌ها افزایش پیدا کند.
- کامیون عجیب ناسا در دهه ۷۰؛ آزمایشی که طراحی تریلی‌ها را متحول کرد
- کامیون برقی تسلا Semi پس از ۹ سال انتظار وارد تولید انبوه شد
- بی‌وای‌دی با کامیون برقی ۳۷۳ مایلی و شارژ فوق سریع به نبرد تسلا سمی می‌آید
- کمپرسی فورس F38 گروه بهمن به‌زودی به بازار عرضه می‌شود
تأثیر هزینه تولید بر قیمت نهایی
در سمت تولید نیز کاهش مشکلات تأمین قطعات، تسهیل فرآیندهای وارداتی و کنترل هزینه‌های تولید می‌تواند بر قیمت تمام‌شده محصولات تجاری اثر بگذارد. هر اندازه دسترسی تولیدکننده به قطعات و مجموعه‌های مورد نیاز آسان‌تر و هزینه انتقال آن‌ها کنترل‌شده‌تر باشد، فشار کمتری بر هزینه نهایی تولید وارد خواهد شد.
همچنین، کاهش اختلال در فرآیندهای وارداتی می‌تواند برنامه تولید را منظم‌تر کند و از افزایش هزینه‌هایی که در نتیجه محدودیت یا تأخیر ایجاد می‌شوند، جلوگیری کند. کنترل مخارج تولید نیز می‌تواند به حفظ تعادل میان قیمت خودرو و توان خرید فعالان حمل‌ونقل کمک کند.
در نهایت، وضعیت بازار کشنده‌ها به مجموعه‌ای از عوامل وابسته است؛ از قیمت و هزینه تولید گرفته تا درآمد حمل بار، شرایط تأمین مالی، میزان فعالیت ناوگان و توان خریداران برای جایگزینی خودروهای فرسوده.