گجت نیوز آخرین اخبار تکنولوژی، علم و خودرو 
نگاهی به تاریخ نشان میدهد که ۹ خودرو سوپراسپرت برجسته جهان با تجهیز به بزرگترین بالهای عقب، چهرهای تهاجمی و ماندگار از خود به جا گذاشتهاند.
هنگامی که صحبت از تاریخچه خودرو و تأثیرگذارترین مدلها بر فرهنگ استفاده از بال عقب به میان میآید، بدون شک ذهن علاقهمندان به سراغ نمونههای سرشناسی همچون تویوتا سوپرا، سوبارو ایمپرزا، فورد اسکورت کازورث و پورشه 911 GT3 RS میرود. با این وجود، در حافظه صنعت خودروسازی مدلهای متعددی به چشم میخورند که بال عقب برای آنها صرفاً یک عنصر ظاهری یا قطعه تزئینی نبوده، بلکه نقشی اساسی در تعریف هویت فنی و پایداری دینامیکی خودرو ایفا کرده است.
نگاهی به مسیر تکامل این بخش نشان میدهد که دیدگاه مهندسان در طول پنج دهه گذشته دستخوش دگرگونی بزرگی شده است؛ رویکردی که از بالهای غولپیکر پلیموت سوپربرد در دهه ۱۹۷۰ میلادی آغاز شد، با بالهای عظیم و چندلایه دوج وایپر ACR ادامه پیدا کرد و تا طراحی پیشرفته بالهای پورشه 911GT3 RS که ارتفاع آنها تقریباً با سقف خودرو برابری میکند، تکامل یافته است. در این بخش از اخبار خودرو، 9 خودرو سوپراسپرت با بزرگترین بال عقب در تاریخ را معرفی میکنیم.
۹ خودرو سوپراسپرت با افراطیترین بالهای عقب
عنوان بزرگترین بال عقب برای یک خودرو لزوماً به معنای داشتن بیشترین ارتفاع سازه نیست. در دنیای مهندسی آیرودینامیک، برخی از بالهای عقب به خاطر پهنا و عرض فوقالعاده شناخته میشوند، گروهی دیگر به دلیل ارتفاع زیاد از سطح بدنه جلب توجه میکنند و دستهای نیز به واسطه وسعت سطح مؤثر آیرودینامیکی نسبت به ابعاد کلی بدنه خودرو در این رده قرار میگیرند.
بر همین اساس، 9 خودرو سوپراسپرت مورد بررسی در ادامه را باید برجستهترین و شاخصترین اتومبیلهای مجاز جادهای و شهری دانست که به بالهای عقب بسیار بزرگ، قدرتمند و کاربردی مجهز شدهاند و مرزهای عملکرد فنی را در دوران خود جابهجا کردهاند.
9. تویوتا سوپرا نسل چهارم Mk4
خودرو سوپراسپرت تویوتا سوپرا نسل چهارم که با کد اتاق A80 شناخته میشود، یکی از محبوبترین و نمادینترین بالهای عقب را در دنیای خودروهای اسپرت ژاپنی به نام خود ثبت کرد و برخلاف بسیاری از رقبای همدوره خود که بال را فقط برای خوشظاهر شدن به صندوق عقب اضافه میکردند، این قطعه بخشی جداییناپذیر از پکیج آیرودینامیکی مهندسیشده تویوتا بود.
فرم منحنی و ضخیم بال عقب این خودرو به قدری با بدنه سیال و جذاب سوپرا همخوانی داشت که به شناسنامه بصری آن تبدیل شد و حتی سالها بعد، بسیاری از علاقهمندان به تیونینگ سعی کردند با استفاده از همان سبک طراحی، روح آن دوران طلایی را به خودروهای خود بازگردانند. در قلب این سوپرا، موتور افسانهای 2JZ-GTE قرار داشت که در نسخههای عرضه شده در بازار آمریکا، ۳۲۰ اسببخار قدرت و ۴۲۷ نیوتنمتر گشتاور تولید میکرد و اجازه میداد این ماشین در مدت زمان ۴.۶ ثانیه به سرعت ۱۰۰ کیلومتر بر ساعت برسد.
قیمت مدل توربو این خودرو هنگام عرضه در بازار ایالات متحده ۳۹٬۹۰۰ دلار بود که در آن زمان برای چنین سطح از عملکرد، رقمی منطقی به نظر میرسید، اما امروز این نسل از سوپرا به لطف ترکیب مهندسی بینقص و پتانسیل بالای ارتقای فنی، به یکی از گرانترین و پرطرفدارترین خودروهای اسپرت ژاپنی در تاریخ تبدیل شده است.
- بهترین خودروهای زیر 35 هزار دلار برای تجربه لذت رانندگی در سال 2026
- معرفی برندگان جوایز جهانی خودرو ۲۰۲۶؛ الکتریکیها جایزهها را درو کردند
- رتبهبندی بادوامترین خودروهای سال 2026؛ قهرمانان استقامت جادهها
8. فورد اسکورت RS کازورث
خودرو سوپراسپرت فورد اسکورت RS کازورث حتی فراتر از مدل سیرا رفت و ایده بالهای بزرگ عقب را به مرحلهای جدید و افراطیتر رساند تا بال دوطبقه آن به یکی از شناختهشدهترین و در عین حال بحثبرانگیزترین قطعات آیرودینامیکی در کل تاریخ صنعت خودرو تبدیل شود که تمامی نمای عقب خودرو را تحت تأثیر قدرت و عظمت خود قرار داده است.
طراحی این بال که در ابتدا قرار بود حتی در نسخهای سه طبقه و بسیار حجیمتر ارائه شود، به شکلی مهندسی شده بود که در سرعتهای بالا فشار هوای لازم را ایجاد کرده و با سایر اجزای آیرودینامیکی از جمله اسپویلرهای جلو و طراحی زیربندی خودرو، هماهنگی بینقصی را برای پایداری حداکثری در مسیرهای پرپیچوخم فراهم میکرد. این هیولای کوچک با بهرهگیری از یک موتور قدرتمند ۲.۰ لیتری توربو، حدود ۲۲۷ اسببخار قدرت و ۲۹۹ نیوتنمتر گشتاور تولید میکرد که به لطف سامانه انتقال قدرت به چهار چرخ، میتوانست در حدود ۶ ثانیه به سرعت ۱۰۰ کیلومتر بر ساعت برسد.
اگرچه قیمت نهایی این خودرو در زمان عرضه بسته به بازارهای مختلف متفاوت بود، اما ارزش تاریخی و مهندسی بالای آن باعث شده است که امروزه نمونههای اصیل و کمکارکرد آن در میان طرفداران فورد و عاشقان خودروهای مسابقهای، با قیمتهایی بسیار فراتر از نرخ اولیه مورد معامله قرار گیرند و به عنوان نمادی از مهندسی جسورانه دهه ۹۰ شناخته شوند.
7. فورد سیرا RS کازورث
خودرو سوپراسپرت فورد سیرا RS کازورث که در دهه ۱۹۸۰ معرفی شد، یکی از تأثیرگذارترین بالهای عقب تاریخ را با خود به همراه داشت که به قدری بزرگ و از نظر بصری غیرمتعارف طراحی شده بود که حتی با گذشت دههها از تولید آن، هنوز هم در هر جمعی بهسرعت قابل شناسایی است و هیچ خودروی دیگری نمیتواند جایگزین ابهت آن شود.
برخلاف بسیاری از خودروهای شهری که بال عقب آنها صرفاً جنبه تزئینی داشت، بال عقب سیرا به عنوان یک قطعه مهندسی حیاتی برای افزایش پایداری محور عقب در سرعتهای بالا و مسیرهای مستقیم طراحی شد تا شخصیت عملکردی خودرو را با نیازهای مسابقات رالی و پیست منطبق کند. این خودرو از یک پیشرانه ۲.۰ لیتری چهارسیلندر مجهز به توربوشارژر بهره میبرد که توانایی تولید ۲۰۴ اسببخار قدرت و ۲۷۷ نیوتنمتر گشتاور را داشت و میتوانست در زمان ۶.۸ ثانیه، سرعت خودرو را از سکون به ۱۰۰ کیلومتر بر ساعت برساند.
سیرا RS کازورث در زمان عرضه با قیمتی حدود ۱۸ هزار پوند وارد بازار شد و هدفش ترکیب عملکرد یک خودروی مسابقهای تمامعیار با کاربری روزمره بود که به لطف همین ویژگیها، امروزه به یکی از ارزشمندترین گزینهها برای مجموعهداران خودروهای اسپرت کلاسیک تبدیل شده است که اصالت فنی و ظاهر منحصربهفرد آن را ستایش میکنند.
- فیزیک چگونه سوپراسپرتهای مدرن را به هیولاهای سرعت تبدیل کرده است؟
- فراری HC25 ؛ سوپراسپرت تک نسخهای با پیشرانه V8 و 710 اسب بخار قدرت
- سوپراسپرت گوردون موری S1 معرفی شد؛ جانشین معنوی مک لارن F1 با موتور V12
6. لامبورگینی کانتاش LP400 S
خودرو سوپراسپرت لامبورگینی کانتاش مدل LP400 S مسیر متفاوتی را در تاریخچه استفاده از بالهای عقب طی کرد و به جای تمرکز صرف بر مهندسی آیرودینامیک مسابقهای، نشان داد که یک بال عقب بزرگ میتواند به عنصر اصلی در هویت بصری یک سوپراسپرت تبدیل شود. در بسیاری از نسخههای تولید شده از کانتاش، وجود این بال بیشتر از آنکه یک راهکار فنی برای بهبود عملکرد در پیچها باشد، یک نسخه از طراحی تهاجمی و نمادین بود که روح سرکش لامبورگینی را به رخ رقبا میکشید.
اضافه کردن این باله بدون چالش نبود و میتوانست تأثیر محسوسی بر کاهش سرعت نهایی خودرو داشته باشد. با این حال، تأثیر فرهنگی این بال به قدری عمیق بود که کانتاش را به یکی از نخستین خودروهایی تبدیل کرد که استفاده از اسپویلرهای عظیم را به یک مد و استایل جهانی در میان خودروهای اسپرت تبدیل نمود و حتی با وجود محدودیتهای آیرودینامیکی، صاحبان خودرو حاضر بودند این هزینه را برای دستیابی به ظاهر خارقالعاده آن بپردازند.
مشخصات فنی این نسخه شامل یک پیشرانه قدرتمند ۴.۰ لیتری دوازده سیلندر یا همان V12 بود که توانی معادل ۳۵۳ اسببخار و ۳۶۳ نیوتنمتر گشتاور را در اختیار راننده قرار میداد و اجازه میداد این غول ایتالیایی در حدود ۵.۹ ثانیه به سرعت ۱۰۰ کیلومتر بر ساعت برسد و به سقف سرعت ۲۹۲ کیلومتر بر ساعت دست یابد. قیمت رسمی اعلام شده برای این خودرو در اواخر دهه ۱۹۷۰ حدود ۸۵ هزار دلار بود که در آن زمان رقمی نجومی محسوب میشد و همچنان جایگاه کانتاش را به عنوان یکی از مهمترین سوپراسپرتهای تاریخ حفظ کرده است.
5. پلیموت رودرانر سوپربرد
پلیموت رودرانر سوپربرد شاید یکی از جسورانهترین تلاشهای تاریخ خودروسازی برای وارد کردن استانداردهای مسابقات اتومبیلرانی به خیابانهای شهری باشد، چرا که در دهه ۱۹۷۰ میلادی این خودرو با بال عقب بسیار مرتفع و افراطی خود، قوانین طراحی را بهکلی تغییر داد. ارتفاع این بال به اندازهای بلند در نظر گرفته شده بود که از نگاه اول به یک قطعه دستساز مسابقهای شباهت داشت تا یک خودروی تولید انبوه، اما این طراحی کاملاً هدفمند بود و برای مدیریت جریان هوا در سرعتهای سرسامآور مسابقات ناسکار مهندسی شده بود تا سوپربرد بتواند با پایداری کامل مسیرهای طولانی را طی کند.
در کنار این بال، دماغهای بسیار کشیده و آیرودینامیک برای خودرو طراحی شد که شخصیت بصری آن را از مدل معمولی رودرانر کاملاً متمایز میساخت. قلب تپنده این خودرو در نسخه قدرتمند خود، یک پیشرانه ۶.۹ لیتری V8 Hemi بود که با تولید ۴۲۵ اسببخار قدرت و ۶۶۴ نیوتنمتر گشتاور، شتابگیری صفر تا صد کیلومتر را تنها در ۵.۶ ثانیه ممکن میساخت.
قیمت پایه این خودرو در سال ۱۹۷۰ حدود ۴٬۲۹۸ دلار بود که در مقایسه با استانداردهای امروزی بسیار پایین به نظر میرسد، اما این روزها مدلهای سالم و بهویژه موارد مجهز به موتور همی، به نسخهای نایاب و کلکسیونی تبدیل شدهاند که گاهی با قیمتهایی معادل صدها هزار دلار در حراجیها معامله میشوند و همچنان یکی از خاصترین تجربههای رانندگی کلاسیک را ارائه میدهند.
- عجیبترین چیزهایی که خودروسازها ساختهاند؛ از قایق و یخچال تا پیانو و قهوهساز
- ۱۲ لقب بامزه خودروها که از اسم اصلیشان هم معروفتر شدند
- پاسخ لامبورگینی به تهدید خودروهای چینی: از رقابت نمیترسیم
4. سوبارو ایمپرزا 22B STI
زمانی که در میان خودروهای ژاپنی صحبتی از بالهای عقب بزرگ به میان میآید، بدون شک سوبارو ایمپرزا 22B STI یکی از اولین و برجستهترین گزینههایی است که در ذهن علاقهمندان تداعی میشود. این خودرو در حقیقت یک نسخه خیابانی و جادهای است که با الهام مستقیم از موفقیتهای چشمگیر و افتخارات سوبارو در مسابقات رالی ساخته شد و بال عقب آن نیز کاملاً بر پایه همین فلسفه مسابقهای طراحی شده است.
از ویژگیهای مهم بال این خودرو سوپراسپرت میتوان به امکان تنظیم زاویه اشاره کرد که به راننده این اجازه را میداد تا میزان نیروی رو به پایین روی محور عقب را متناسب با نیاز خود تغییر دهد. تلفیق این بال بزرگ با بدنه عریضتر و گلگیرهای برآمده و حجیم، ظاهری به شدت جسورانه به خودرو بخشیده که آن را به شکل شگفتانگیزی به هیولاهای مسابقات رالی شبیه کرده است؛ تا جایی که خود بخش مسابقهای STI نیز این محصول را بهطور رسمی یک مدل جادهای الهامگرفته از خودروی مسابقهای ایمپرزا WRC میداند.
در بخش مشخصات فنی، این ماشین به یک پیشرانه ۲.۲ لیتری چهارسیلندر بوکسر مجهز به توربوشارژر مجهز شده بود که طبق اعلام رسمی میتوانست ۲۸۰ اسببخار قدرت و ۳۶۳ نیوتنمتر گشتاور را تولید کند و به چرخها منتقل سازد. این نیرو به خودرو امکان میداد تا تنها در مدت زمان حدود ۴.۲ ثانیه سرعت خود را از صفر به ۱۰۰ کیلومتر بر ساعت برساند. در زمان عرضه، قیمت اولیه این خودرو در کشور ژاپن حدود ۴۱٬۶۰۰ دلار اعلام شده بود، اما با گذشت زمان و به واسطه جایگاه ویژهاش، امروز این مدل به عنوان یکی از ارزشمندترین نسخههای تاریخ سوبارو ایمپرزا در سراسر جهان شناخته میشود.
3. دوج وایپر ACR
اگر پهنا و ابعاد فیزیکی بال عقب را به عنوان معیار اصلی مقایسه در نظر بگیریم، دوج وایپر ACR بدون هیچ تردیدی به عنوان یکی از شاخصترین و پرابهتترین خودروهای این رده خودنمایی میکند. در این خودرو و در نسخه مجهز به پکیج موسوم به Extreme Aero، بال عقبی با عرض حدود ۷۳.۹ اینچ یا معادل تقریبی ۱۸۸ سانتیمتر نصب شده است که برای بال یک خودروی پلاکشده و مجاز برای تردد شهری فوقالعاده بزرگ به شمار میآید.
این بال غولپیکر به هیچ عنوان یک قطعه تزئینی نبود، بلکه عملکردی کاملاً مهندسیشده داشت و با همکاری اسپلیتر پهن جلو، دیفیوزر کارآمد و سایر قطعات آیرودینامیکی بدنه، وظیفه تولید نیروی رو به پایین بسیار زیاد و پایدار نگهداشتن خودرو در سرعتهای بالا را بر عهده داشت. در واقع، دوج وایپر ACR یکی از معدود و کمنظیرترین خودروهای خیابانی در تاریخ صنعت خودرو است که مهندسی و بازدهی آیرودینامیک آن تا این حد به استانداردهای اتومبیلهای تمامعیار مسابقهای نزدیک شده است.
در زیر کاپوت این خودرو سوپراسپرت عضلانی، یک پیشرانه تنومند ۸.۴ لیتری ده سیلندر V10 جا خوش کرده بود که توانی معادل ۶۴۵ اسببخار و گشتاوری در حدود ۸۱۳ نیوتنمتر تولید میکرد و با چنین قدرت چشمگیری، شتاب صفر تا ۱۰۰ کیلومتر بر ساعت آن تنها حدود ۳.۴ ثانیه به طول میانجامید. در سال ۲۰۱۶ میلادی، قیمت پایه اعلام شده برای این سوپراسپرت حدود ۱۱۸٬۷۹۵ دلار تعیین شده بود و خریداران برای دریافت پکیج آیرودینامیکی اکستریم باید هزینهای جداگانه در حدود ۶٬۹۰۰ دلار پرداخت میکردند.
- مک لارن M6GT دوباره متولد شد؛ بازسازی دقیق نخستین خودروی جادهای پس از دههها
- لامبورگینی دیابلو با نسخه بدون سقف و موتور V12 دوباره متولد شد
- سوپراسپرت جدید Marsien GT با الهام از پورشه 959 و قدرت 819 اسببخار رونمایی شد
2. پورشه 911 GT3 RS
اگر در دهههای گذشته بالهای بزرگ تنها وظیفه داشتند ظاهر مسابقهای را به خیابانها بیاورند، خودرو سوپراسپرت پورشه 911GT3 RS این رویکرد را متحول ساخت و مهندسی این بخش را به اوج تکامل مدرن رساند. در این نسل، بال عقب به دلیل ارتفاع بسیار زیادی که دارد تقریباً همسطح سقف خودرو قرار گرفته و از طراحی مدرن دو المانه با پایههای گردن قو یا Swan-Neck بهره میبرد.
بال این خودرو صرفاً برای جذابیت ظاهری نصب نشده، بلکه هسته اصلی یک سامانه آیرودینامیکی فوقالعاده پیچیده است که هماهنگ با اسپلیتر، دیفیوزر، مجاری هدایت جریان هوا و حتی سیستم پیشرفته کاهش پسا یا همان DRS عمل میکند و عملکردی یکپارچه ارائه میدهد. به همین دلیل کارشناسان، بال پورشه GT3 RS جدید را از پیشرفتهترین و بینقصترین بالهای آیرودینامیکی نصبشده بر روی خودروهای تولیدی جادهای میدانند.
در سینه این خودرو سوپراسپرت آلمانی، یک موتور ۴.۰ لیتری ششسیلندر تنفس طبیعی قرار گرفته که قادر است ۵۲۵ اسببخار قدرت به همراه گشتاوری معادل ۴۶۵ نیوتنمتر را به راننده تقدیم کند. این پیشرانه قدرتمند به پورشه اجازه میدهد تا ظرف مدت زمان ۳.۲ ثانیه از حالت سکون به سرعت ۱۰۰ کیلومتر بر ساعت دست پیدا کند. خریدارانی که قصد تهیه این شاهکار مهندسی را داشته باشند، با قیمت پایهای روبهرو هستند که در بازار آلمان از رقم ۲۴۸٬۱۵۷ یورو آغاز میشود.
1. مرسدس AMG GT Black Series
مدلهای مختلف و قدرتمند مرسدس AMG GT بلک سریز همواره در طول تاریخچه خود با بالهای عقب عظیم و پرابهت به بازارهای جهانی معرفی شدهاند. این خودرو بهخوبی اثبات میکند که داشتن یک بال بسیار بزرگ، حتماً قرار نیست استایلی کلاسیک به ماشین بدهد، بلکه میتواند کاملاً مدرن و مهندسیشده باشد و صرفاً در جهت بهبود آیرودینامیک و ارتقای پرفورمنس و کارایی خودرو به کار گرفته شود.
بال غولپیکر بلک سریز به سیستم فلاپهای فعال مجهز شده و در پیوند با سایر اجزای آیرودینامیکی بدنه، نقشی حیاتی را در مدیریت دقیق جریان هوا و ایجاد پایداری ایفا میکند. این نسخه ردهبالای AMG برای تولید توان از یک موتور ۴ لیتری هشت سیلندر V8 مجهز به دو توربوشارژر بهره میگیرد که توانایی تولید ۷۳۰ اسببخار قدرت و ۸۰۰ نیوتنمتر گشتاور را داراست. چنین نیروی عظیمی سبب شده تا این خودرو بتواند در مدت زمان ۳.۲ ثانیه به سرعت ۱۰۰ کیلومتر بر ساعت برسد و به حداکثر سرعت ۳۲۵ کیلومتر بر ساعت دست یابد.
در زمان عرضه این خودرو در بازار آلمان، قیمت پایه تعیین شده برای آن رقمی معادل ۳۳۵٬۲۴۰ یورو اعلام شد و نکته بسیار مهم این است که بال این خودرو تنها برای تولید یک نیروی رو به پایین یکنواخت ساخته نشده، بلکه به شکلی هماهنگ با سایر قطعات فعال خودرو همکاری میکند و به همین سبب AMG GT بلک سریز به عنوان یکی از پیشرفتهترین خودروهای جادهای تاریخ از حیث آیرودینامیک شناخته میشود.
بزرگترین بال عقب در تاریخ مربوط به کدام خودرو است؟
برای پاسخ دادن به این پرسش که کدام خودرو صاحب بزرگترین بال عقب در کل تاریخ صنعت خودروسازی است، ابتدا باید مشخص کنیم که چه معیاری را برای سنجش ابعاد در نظر میگیریم. چنانچه ارتفاع بسیار زیاد و فرم ظاهری اغراقآمیز و خیرهکننده مد نظر باشد، بدون تردید پلیموت سوپربرد به عنوان یکی از نخستین پیشگامان این عرصه شناخته میشود. اما اگر پهنا و عرض کلی بال را ملاک اصلی قضاوت قرار دهیم، دوج وایپر ACR در نسخه مجهز به پکیج اکستریم ایرو با بالی به عرض ۱۸۸ سانتیمتر، یکی از جدیترین و بیرقیبترین مدعیان این عنوان به شمار میرود.
- پیکاپ نظامی فورد رنجر سوپر دیوتی 6 چرخ برای ارتش بریتانیا معرفی شد
- کراس اوور برقی تویوتا bZ5 مدل 2027 با باتری BYD و هوش مصنوعی پیشرفتهتر معرفی شد
- پورشه 911 جیتی 3 برگاسپرت با طراحی ویژه و تیراژ محدود 100 دستگاه معرفی شد
با عبور از ابعاد ظاهری و ورود به دنیای فناوریهای نوین، شاهکارهای مهندسی امروزی نظیر پورشه 911 GT3 RS و مرسدس AMG GT بلک سریز از حیث کارایی آیرودینامیکی و تکنولوژی ساخت، در سطحی بسیار فراتر و دستنیافتنیتر از سایر رقبا جای میگیرند. در حقیقت، ماجرای پیدایش این بالهای غولپیکر ابتدا از پیستهای اتومبیلرانی و الزام خودروسازان برای رعایت قوانین سختگیرانه آغاز شد تا بتوانند مجوز مسابقه را به دست آورند، اما با گذشت زمان و در طول دهههای ۱۹۸۰ و ۱۹۹۰ میلادی این قطعات به عنصری جداییناپذیر خودروهای اسپرت خیابانی بدل شدند.
امروزه این مسیر تکاملی بار دیگر متحول شده و به لطف بهرهگیری از متریال سبکوزن نظیر فیبرکربن و سیستمهای هوشمندی چون آیرودینامیک فعال و سامانه DRS، بال عقب به یک ابزار مهندسی فوقالعاده پیشرفته تبدیل شده است. از همین رو، اسپویلرهای بزرگ دیگر صرفاً قطعهای برای جلب توجه و زیبایی بصری در خیابانها نیستند، بلکه در سوپراسپرتهای مدرن و پیشتاز جهان، همین بالها هستند که مرز باریک میان یک خودرو سوپراسپرت سریع و یک هیولای مهارنشدنی را هنگام عبور از پیچهای تند تعیین میکنند.