گجت نیوز آخرین اخبار تکنولوژی، علم و خودرو 
سنجش میزان مایع خنککننده موتور نیازمند رعایت نکات فنی ساده اما بسیار حساسی است که غفلت از آنها علاوه بر خسارت مالی، سلامت سرنشینان را نیز به خطر میاندازد.
کنترل منظم میزان مایع خنککننده یکی از آسانترین روشها برای پیشگیری از بالارفتن حرارت پیشرانه و خسارتهای سنگین مالی به شمار میرود، اما زمان انجام آن اهمیت حیاتی دارد. ارزیابی حجم این مایع در وضعیت داغ، خطای اندازهگیری ایجاد میکند؛ چرا که مایعات در اثر گرما منبسط شده و سطح واقعی را نشان نمیدهند.
علاوه بر این، گشودن درب رادیاتور یا مخزن انبساط در این حالت بسیار پرریسک است، زیرا محفظه تحت فشار شدید بوده و ممکن است فوران ناگهانی بخار و مایع در حال جوش جراحتها و سوختگیهای خطرناکی روی پوست بر جای بگذارد؛ بنابراین رعایت برخی اصول ایمنی ساده ضامن سلامت شما و خودرو خواهد بود.
نحوه بررسی مایع خنککننده موتور در خودروهای امروزی
در بخش عمدهای از خودروهای امروزی، سنجش وضعیت مایع خنککننده به سادهترین شکل ممکن طراحی شده است؛ به این صورت که نیازی به باز کردن رادیاتور نیست و بررسی حجم مایع مستقیماً از روی بدنه نیمهشفاف مخزن انبساط یا همان منبع ذخیره مستقر در محفظه موتور انجام میپذیرد. بر روی دیواره این محفظه، دو نشانگر استاندارد تحت عناوین حداقل (MIN) و حداکثر (MAX) حک شده است که بازه ایمن و استاندارد را مشخص میکنند.
در شرایطی که موتور کاملاً سرد است و در دمای محیط قرار دارد، سطح مایع باید حتماً میان این دو خط مرزی قرار گرفته باشد. چنانچه تراز سیال به خط حداقل نزدیک شده یا از آن پایینتر رفته باشد، نشان میدهد سیستم نیاز به سرریز و شارژ مجدد مایع بر اساس دستورالعمل دقیق شرکت سازنده دارد.
- علت جمع شدن آب زیر خودرو پس از روشن کردن کولر چیست؟
- ۵ نشانه که میگوید روغن موتور خودروی شما بیکیفیت است
- تاثیرات مخرب استفاده از روغن ترمز کهنه در خودرو
یکی از باورهای اشتباه و رایج میان رانندگان، تکیه بر رنگ ظاهری ضدیخ برای تشخیص کیفیت یا کارایی آن است. تولیدکنندگان، این سیالات را در طیفهای رنگی گوناگون عرضه میکنند و به هیچ عنوان نمیتوان تنها از روی رنگ چیزی تشخیض داد؛ چرا که امکان دارد دو مایع با ظاهر و رنگی کاملاً یکسان، فرمولاسیون و ترکیبات شیمیایی کاملاً ناسازگاری داشته باشند.
بنابراین برای جلوگیری از تداخلات مخرب، تنها مرجع قابل اطمینان جهت انتخاب مایع مناسب، دفترچه راهنمای اختصاصی خودرو و مشخصات فنی استاندارد درجشده روی بستهبندی محصول است.
مراحل اصولی و ایمن افزودن مایع خنککننده
در صورتی که بررسیها نشان دهد سطح مایع خنککننده موتور افت کرده است، پیش از هر اقدامی باید از خاموش بودن پیشرانه و سرد شدن کامل آن اطمینان حاصل کرد. پس از اطمینان از رفع گرمای موتور، درپوش منبع انبساط را با نهایت احتیاط باز کنید و مایع خنککننده موتور را به آرامی و به صورت پیوسته درون مخزن بریزید تا دقیقاً در محدوده معین بین دو علامت قرار گیرد.
در این مرحله باید توجه ویژهای داشت که مخزن بیش از اندازه پر نشود؛ زیرا مایع با بالا رفتن دمای کارکرد موتور دچار انبساط حجمی میشود و فضای خالی تعبیهشده در بالای مخزن، فضایی برای مهار همین ازدیاد حجم است تا فشار بیش از حد ایجاد نگردد.
- چرا کلاچ خودرو بوی سوختگی میدهد؟ این نشانه را جدی بگیرید
- خطرات سرریز روغن موتور؛ اشتباهی رایج با هزینههای سنگین برای خودرو!
- دلیل فرسودگی سریعتر باتری خودرو در فصل گرما چیست؟
در ساختار فنی برخی از خودروها استفاده از محلولهای پیشمخلوط و آماده مصرف توصیه شده، در حالی که در گروهی دیگر نیاز است نسبتی دقیق از ضدیخ غلیظ با آب مقطر یا آب کاملاً تصفیهشده و بدون املاح ترکیب شود. پس از رساندن حجم مایع به حد مجاز، درپوش مخزن باید با دقت بسته شود و از جاگیری درست و محکم بودن کامل آن اطمینان حاصل گردد.
در این میان، اضافه کردن موادی مانند آب لولهکشی معمولی، انواع روغنها یا افزودنیهای متفرقه و ناشناخته اکیداً ممنوع است؛ زیرا این ترکیبات زمینهساز بروز رسوبات سخت، زنگزدگی و خوردگی دیوارههای داخلی مجاری و در نتیجه افت شدید راندمان خنککاری موتور میشوند.
علائم نشتی و نشانههای هشداردهنده در سیستم
افت بسیار اندک سطح مایع خنککننده موتور ممکن است گاهی در شرایط خاص رخ دهد و نگرانکننده نباشد، اما کاهش پیوسته، محسوس و سریع آن رفتاری غیرطبیعی و هشداری جدی تلقی میشود. در صورت وقوع چنین مشکلی، باید کل مسیر گردش سیال شامل تمامی شیلنگهای رابط، بستها، بسترهای اتصالی، خود رادیاتور، واترپمپ، درپوش تحت فشار مخزن و تمامی پیرامون بلوک سیلندر به دقت برای یافتن آثار نمزدگی و نشتی بازبینی شوند.
همچنین مشاهده لکههای مایع رنگی ریختهشده در زیر خودرو، استشمام بوی شیرین ویژه ضدیخ، برخاستن هرگونه بخار غیرعادی از زیر درپوش موتور یا جهش غیرعادی نشانگر دمای آب در صفحه کیلومتر، همگی نشانههای واضحی از وجود نقص یا نشتی در مجموعه خنککاری به شمار میروند.
- تفاوت روغن آببندی و روغن موتور؛ چرا موتور نو به روغن مخصوص نیاز دارد؟
- در چه شرایطی استفاده از روغن سنتتیک به موتور خودرو آسیب میزند؟
- تاثیرات بنزین بیکیفیت بر بروز ناک و نابودی تدریجی اجزای موتور
در وضعیتی که عقربه آمپر حرارت پیشرانه بالا رفته و وارد محدوده قرمز یا وضعیت بحرانی میشود، باید اتومبیل را فوراً در مکانی امن متوقف و پیشرانه را خاموش کرد. در چنین شرایط پرحرارتی، گشودن درب مخزن یا رادیاتور خطری جدی به همراه دارد و باید تا خنک شدن کامل تمامی اجزا از هرگونه دستکاری پرهیز شود.
به خاطر داشته باشید که اصرار بر رانندگی با سیستمی که دچار کمبود مایع خنککننده است، در زمانی بسیار کوتاه آسیبهایی به قطعات کلیدی پیشرانه از جمله تاب برداشتن سرسیلندر، سوختن واشر سرسیلندر و خرابی ساختاری قطعات داخلی وارد میسازد و هزینههای سنگینی بر دوش مالک خودرو باقی میگذارد.